Μπορούν τα ψυχεδελικά ναρκωτικά, και ιδιαίτερα τα μαγικά μανιτάρια, που είναι βέβαια παράνομα στην Ευρώπη, να αποτέλεσουν αποτελεσματική θεραπεία για την χρόνια κατάθλιψη; Αυτό είναι το ερώτημα που καλείται να απαντήσει η επιστήμη – και φαίνεται πως είναι κοντά σε μια θετική απάντηση, όπως αναφέρει ρεπορτάζ των Times του Λονδίνου.

Κάποιες χώρες έχουν αρχίσει να επιτρέπουν τη χρήση της ψιλοκυβίνης – της παραισθησιογόνου ουσίας των «μαγικών μανιταριών». Ανάμεσά τους είναι η Νέα Ζηλανδία, η οποία την περασμένη Τετάρτη επέτρεψε την συνταγογράφηση της ουσίας. Οι Αρχές της χώρας εξακολουθούν να την θεωρούν μη εγκεκριμένο φάρμακο, αλλά έχουν εξουσιοδοτήσει έναν ψυχίατρο να το χορηγεί σε ασθενείς με χρόνια κατάθλιψη.

Αν και η Νέα Ζηλανδία ακολουθεί το παράδειγμα της Αυστραλίας –η οποία νομιμοποίησε τη θεραπεία πριν από δύο χρόνια– τα στοιχεία για την αποτελεσματικότητά της είναι αμφίρροπα. Οι κλινικοί ιατροί στην Αυστραλία υποστηρίζουν ότι ορισμένοι ασθενείς βελτιώνονται, κάποιοι όχι, ενώ έως και ένας στους πέντε βιώνει αυτό που οι χρήστες ναρκωτικών λένε «κακό τριπάκι».

Τώρα, στη δοκιμή των «αντικαταθλιπτικών μανιταριών» φαίνεται πως μπαίνει και η Ευρώπη.

Για δύο δεκαετίες η Γιάνα Μπεντνάροβα δοκίμαζε έναν συνδυασμό ψυχοθεραπείας και φαρμαευτικής αγωγής, χωρίς να βλέπει βελτίωση στο άγχος της και στην κατάθλιψή της. Πριν από τέσσερα χρόνια, ευρισκόμενη στο Αμστερνταμ, σκεφτόταν να δώσει τέλος στη ζωή της όταν αποφάσισε να δοκιμάσει τα «μαγικά μανιτάρια».

«Μου πρόσφεραν μερικές ώρες ηρεμίας και διαύγειας – μια ελπίδα ότι ίσως δεν χρειαζόταν να τερματίσω τη ζωή μου», λέει στους Times από την Πράγα, όπου ζει.

Δώδεκα χρόνια αφότου νομιμοποίησε την ιατρική χρήση κάνναβης, η Τσεχία βρίσκεται κοντά στο να γίνει η πρώτη ευρωπαϊκή χώρα που θα εγκρίνει και τη χρήση ψιλοκυβίνης – η Κάτω Βουλή του τσεχικού κοινοβουλίου ενέκρινε ένα προτεινόμενο νομοσχέδιο που επιτρέπει τη χρήση της ουσίας σε κλινικό περιβάλλον.

Τα νομικά προβλήματα που σχετίζονται με την ψυχαγωγική χρήση της ουσίας επιβραδύνουν τις έρευνες σε όλο τον πλανήτη, ιδίως στην Ευρώπη. Ωστόσο, με τον αυξανόμενο αριθμό των ασθενών και τις ελλείψεις αντικαταθλιπτικών φαρμάκων, οι Τσέχοι επιχειρούν τη νομιμοποίηση της χρήσης της. Οι υποστηρικτές της ισχυρίζονται ότι η ψιλοκυβίνη θα μειώσει το βάρος στις υπηρεσίες υγείας των ευρωπαϊκών κρατών, καθώς και το κόστος θεραπείας της κατάθλιψης, σύμφωνα με τους Times.

Μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό The Lancet Psychiatry το 2016, διαπίστωσε ότι το 67% των συμμετεχόντων με κλινική κατάθλιψη βίωσαν ύφεση της ασθένειάς τους εντός μιας εβδομάδας από τη λήψη ψιλοκυβίνης, ενώ το 42% απαλλάχθηκε πλήρως από την κατάθλιψη εντός τριών μηνών.

Ερευνητές του Imperial College του Λονδίνου διαπίστωσαν ότι η ουσία είναι εξίσου αποτελεσματική με τα συμβατικά αντικαταθλιπτικά, τα οποία κοστίζουν στο βρετανικό ΕΣΥ 64,5 εκατομμύρια ευρώ ετησίως – ενώ παράλληλα ενισχύουν την ευεξία και τη σεξουαλική επιθυμία των συμμετεχόντων στις έρευνες. Νευροψυχολόγοι στη Βρετανία αρχίζουν να πείθονται ότι η ψιλοκυβίνη ίσως αποτελεί πραγματική εναλλακτική λύση στη θεραπεία της κατάθλιψης.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, ένας στους έξι Βρετανούς (συνολικά 8,7 εκατ. νθρωποι) παίρνει αντικαταθλιπτικά, σύμφωνα με τους Times – και η τάση είναι αυξητική τις τελευταίες δεκαετίες. Περίπου ένας στους τρεις που έχουν διαγνωστεί με κατάθλιψη έχει αναπτύξει ανθεκτικότητα απέναντι στα φάρμακα. Αυτή η ομάδα ασθενών –περίπου τρία εκατομμύρια άνθρωποι– μπορεί να ωφεληθεί περισσότερο από τη χρήση ψιλοκυβίνης, σύμφωνα με τους ειδικούς.

Η προτεινόμενη νομοθεσία της Τσεχίας ρυθμίζει το φάρμακο με παρόμοιο τρόπο όπως την ιατρική κάνναβη – περιορισμένο αριθμό γιατρών που έχουν δικαίωμα συνταγογράφησης. Κατά τη διάρκεια των δοκιμών, οι ασθενείς θα φιλοξενούνται σε εξειδικευμένα περιβάλλοντα και θα λαμβάνουν εκτεταμένη ψυχοθεραπεία. Οι επιστήμονες παραδέχονται ότι αυτός ο συνδυασμός καθιστά το πρόγραμμα θεραπείας ακριβό, αλλά επιμένουν ότι τα αποτελέσματα αξίζουν τον κόπο.

Η θεραπεία έχει επίσης δοκιμαστεί σε άτομα που πάσχουν από τη νευροεκφυλιστική διαταραχή της νόσου Πάρκινσον. Δοκιμές στις ΗΠΑ καταδεικνύουν ότι η ψιλοκυβίνη σε ελεγχόμενο περιβάλλον βελτιώνει τη διάθεση, τη γνωστική λειτουργία και την κινητική λειτουργία των ασθενών για μήνες. Δεν έχουν καταγραφεί σοβαρές παρενέργειες, ενώ η μελέτη έχει λάβει έγκριση ευρύτερων δοκιμών, στις οποίες θα συμμετέχουν άλλοι 100 ασθενείς με Πάρκινσον.

Στην Τσεχία, ναρκωτικές ουσίες όπως η κοκαΐνη και το όπιο χρησιμοποιούνται ήδη συστηματικά από τους γιατρούς. Η προσθήκη της ψιλοκυβίνης στον κατάλογο ενέχει ελάχιστο πολιτικό κίνδυνο για τα μέλη του τσεχικού κοινοβουλίου – μια πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι το 68% των Τσέχων θα υποστήριζε τη χρήση της για ιατρική περίθαλψη. Το νομοσχέδιο οδεύει προς τη Γερουσία –η οποία αναμένεται να το εγκρίνει– και ακολούθως στο γραφείο του προέδρου Πάβελ για υπογραφή.

Η εφαρμογή της χρήσης ψιλοκυβίνης στην Τσεχία ίσως ανοίξει το δρόμο και για άλλες ευρωπαϊκές χώρες, εκατομμύρια πολίτες των οποίων εμφανίζουν αντιστάσεις στη συμβατική θεραπεία της κατάθλιψης. Η Μπεντνάροβα αισθάνεται για πρώτη φορά αισιόδοξη, σημειώνοντας στους Times ότι η κατάθλιψη «είναι ένα σκοτεινό σύννεφο, ένα τεράστιο βάρος στο στήθος – και η χρήση της ουσίας προσφέρει γαλήνη στη ψυχή».

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News