637
| CreativeProtagon

Αναζητώντας τον «Μάξιμο Σαράφη»

Κώστας Γιαννακίδης Κώστας Γιαννακίδης 18 Φεβρουαρίου 2020, 22:59
|CreativeProtagon

Αναζητώντας τον «Μάξιμο Σαράφη»

Κώστας Γιαννακίδης Κώστας Γιαννακίδης 18 Φεβρουαρίου 2020, 22:59

Στα social media το αστείο φτιάχνεται επάνω στην παλαιά διαφήμιση του καταστήματος «Σαράφης» που είχε επεκταθεί από τα Τρίκαλα ως το Παρίσι. Ο μάρτυρας δημοσίου συμφέροντος, για την υπόθεση της Novartis, με την κωδική ονομασία «Μάξιμος Σαράφης» δεν προσήλθε στη ΓΑΔΑ για κατάθεση ενώπιον της Προανακριτικής που διερευνά την υπόθεση Παπαγγελόπουλου. Αρνήθηκε να αποκαλύψει την ταυτότητά του στα μέλη της Eπιτροπής, ζητώντας να καταθέσει υπό καθεστώς προστασίας. Αναζητείται για να προσαχθεί βιαίως.

Και, βέβαια, το αστείο πάει ακόμα πιο πέρα. Διότι τα στοιχεία του μάρτυρα είναι γνωστά στα μέλη της Επιτροπής. Τον γνωρίζουν επίσης οι πολιτικοί που ανέφερε στις καταθέσεις του. Αν μη τι άλλο, τον ξέρει ο Παύλος Πολάκης που μας είχε πει ότι, τους μάρτυρες, τους έπιασαν με τη γίδα στην πλάτη για αυτό και άνοιξαν το στόμα τους. Επίσης είναι λογικό να υποθέσουμε ότι τους γνωρίζουν και δημοσιογράφοι που, λες και είχαν κληρονομικό χάρισμα, δημοσίευαν το περιεχόμενο των καταθέσεων πριν καν οι μάρτυρες βρεθούν ενώπιον της εισαγγελέως. Αυτό, λοιπόν, δεν είναι καθεστώς προστατευόμενου μάρτυρα δημοσίου συμφέροντος. Είναι ένα αστείο.

Η πλειοψηφία της Προανακριτικής Επιτροπής απεφάνθη ότι οι μάρτυρες πρέπει να καταθέσουν ενώπιον τους χωρίς κουκούλα, έστω και στον προστατευμένο χώρο της ΓΑΔΑ. Ο ΣΥΡΙΖΑ καταγγέλλει καταστρατήγηση του κράτους δικαίου. Αναφέρεται σε «νομικά πραξικοπήματα» και «αντιθεσμική μεθόδευση σε βάρος του δημοσίου συμφέροντος». Ο δε Αλέξης Τσίπρας δήλωσε ότι «ο ΣΥΡΙΖΑ θα καταγγείλει την θεσμική εκτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στα όργανα της ΕΕ, στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, μα πάνω απ’ όλα στον ελληνικό λαό».

Από την άλλη πλευρά, προτάσσεται το εξής επιχείρημα: οι καταθέσεις αυτών των μαρτύρων ήταν τμήμα ενός σχεδίου για την αλλοίωση του πολιτεύματος και την εξόντωση πολιτικών προσώπων με δικογραφίες που πήγαν στο αρχείο -όχι πάντως για όλους τους εμπλεκομένους.

Το ερώτημα που τίθεται έχει δύο σκέλη. Το ένα έχει να κάνει με το αν οι άνθρωποι αυτοί δύνανται να διατηρούν ακόμα την ιδιότητα του μάρτυρα δημοσίου συμφέροντος. Και το δεύτερο αφορά τη δυνατότητα της Επιτροπής, που αυτή τη στιγμή εκτελεί ανακριτικό έργο ως δικαστικό όργανο, να έχει πρόσβαση στους μάρτυρες, όπως η εισαγγελέας που ερευνά την υπόθεση της Novartis.

Και τα δύο σκέλη επιδέχονται ερμηνειών και αναμένεται να γίνουν πεδίο νομικής και πολιτικής σύγκρουσης. Η ιδιότητα του μάρτυρα δημοσίου συμφέροντος ενδεχομένως και να έχει τρωθεί από τη στιγμή που οι άνθρωποι αυτοί έχουν λάβει χρήματα από τις αμερικανικές Αρχές -αυτό αντίκειται στην ελληνική νομοθεσία που προϋποθέτει τη μη αποκομιδή προσωπικού οφέλους από τον μάρτυρα. Για το θέμα αυτό, η εισαγγελέας Τουλουπάκη είχε σημειώσει, σε εξώδικό της προς την «Καθημερινή», ότι ακόμα και αν απεκόμισαν όφελος από τις ΗΠΑ, αυτό δεν πλήττει την αξιοπιστία τους. Επίσης ο ελληνικός νόμος προβλέπει ότι η ιδιότητα του μάρτυρα δημοσίου συμφέροντος δεν είναι συμβατή με εμπλοκή στην εγκληματική δραστηριότητα που καταγγέλλει. Αν έχει δίκαιο ο Παύλος Πολάκης, που μας είπε ότι τους έπιασαν με τη γίδα στην πλάτη, τότε πιθανότητα να υπάρχει και εδώ πρόβλημα. Σημειώνεται, πάντως, ότι για να ληφθούν υπόψη στο δικαστήριο οι καταθέσεις των προστατευόμενων μαρτύρων, θα πρέπει να βγουν οι κουκούλες. Αλλιώς οι καταθέσεις τους θεωρούνται «ενδείξεις».

Σύμφωνα με τον καθηγητή της Νομικής του ΑΠΘ Γιάννη Καλφέλη, εάν επιβεβαιωθεί, ότι οι μάρτυρες δημόσιου συμφέροντος είχαν ίδιο όφελος, τότε υπάρχει απόλυτη ακυρότητα (σε ότι αφορά την απόκτηση του «καθεστώτος» του whistleblower), γεγονός το οποίο καθιστά άκυρες και τις καταθέσεις τους. Αν μάλιστα, κατά τον κ. Καλφέλη, έχουν αποκτήσει παράτυπα την ιδιότητα του προστατευόμενου μάρτυρα, τότε δεν υφίσταται και λόγος προστασίας τους. «Οι ανωτέρω μάρτυρες μπορούν να εμφανιστούν και να καταθέσουν στην Επιτροπή της Βουλής η οποία διενεργεί τη σχετική προκαταρκτική εξέταση για την υπόθεση Novartis άνευ του καθεστώτος της προστασίας ή της ανωνυμίας».

Η συνέχεια, φυσικά, θα έχει ενδιαφέρον. Και ίσως να είναι αμήχανη για τον ΣΥΡΙΖΑ. Διότι από τη μία παίρνει πια διακριτές αποστάσεις από τον Παπαγγελόπουλο, αλλά από την άλλη συντάσσεται πίσω από τους μάρτυρες με τρόπο που σε κάνει να σκέφτεσαι ότι δεν επιθυμεί να ακουστούν.