1194
Παιδάκι κοιτάζει φωτογραφία του Νέλσον Μαντέλα που γράφει το μότο του: «Πάντα φαίνεται αδύνατο, μέχρι να πραγματοποιηθεί». Διαβάστε άλλες 19 σοφές φράσεις | Leonard Zhukovsky / Shutterstock

Ενας αιώνας από τη γέννηση του Νέλσον Μαντέλα: ο ονειροπόλος που δεν εγκατέλειψε ποτέ

Protagon Team Protagon Team 18 Ιουλίου 2018, 16:42
Παιδάκι κοιτάζει φωτογραφία του Νέλσον Μαντέλα που γράφει το μότο του: «Πάντα φαίνεται αδύνατο, μέχρι να πραγματοποιηθεί». Διαβάστε άλλες 19 σοφές φράσεις
|Leonard Zhukovsky / Shutterstock

Ενας αιώνας από τη γέννηση του Νέλσον Μαντέλα: ο ονειροπόλος που δεν εγκατέλειψε ποτέ

Protagon Team Protagon Team 18 Ιουλίου 2018, 16:42

«Ενας νικητής είναι ένας ονειροπόλος που ποτέ δεν παραδόθηκε» έλεγε ο ίδιος. Το θέμα των ονείρων, και ειδικά εκείνο της ελευθερίας, διατρέχει ολόκληρη την ύπαρξη του Νέλσον Μαντέλα. Πέντε χρόνια μετά τον θάνατό του, γράφει η ιταλική Corriere della Sera, η κληρονομιά του πατέρα της Νότιας Αφρικής είναι περισσότερο ζωντανή από ποτέ, ευδιάκριτη στα πανό των ανθρώπων που εξακολουθούν να είναι καταπιεσμένοι, σε όσους καταπολεμούν την ανισότητα, και τις φυλετικές και ταξικές διακρίσεις, σε εκείνους που ελπίζουν, όπως στα όνειρα, σε ένα καλύτερο μέλλον.

Νέος δικηγόρος

Ο Μαντέλα γεννήθηκε στις 18 Ιουλίου 1918 στο χωριό Μβέζι. Από αγόρι ανέπτυξε μια αποστροφή προς κάθε είδους επιβολή, αρχής γενομένης από τον υποχρεωτικό γάμο που του επιβλήθηκε στα 23 του χρόνια. Ετσι δραπετεύει στο Γιοχάνεσμπουργκ, όπου σπουδάζει νομική και γίνεται δικηγόρος. Αυτά συμβαίνουν τα χρόνια κατά τα οποία δημιουργήθηκε και αναπτύχθηκε η σκληρή πολιτική του απαρτχάιντ. Ο Μαντέλα άρχισε να αγωνίζεται αμέσως εναντίον του φυλετικού διαχωρισμού, γενόμενος μέλος του ANC, του κόμματος της μαύρης πλειοψηφίας στη χώρα, και σύντομα έγινε ένας από τους ηγέτες του.

800px-Young_Mandela
Νεαρός ο Νέλσον Μαντέλα, το 1937 (Wikipedia)
Ο φυλακισμένος

Το 1963 συνελήφθη από τον λευκό δυνάστη, κατηγορούμενος για εσχάτη προδοσία και καταδικάστηκε σε ισόβια κάθειρξη. Το κελί του μέσα στη διαβόητη φυλακή Ρόμπεν Αϊλαντ, στο Κέιπ Τάουν, μετατράπηκε σε σύμβολο του 20ού αιώνα. Σε όλη την υφήλιο ξεκινάει ένα κίνημα κατά του απαρτχάιντ και ο αιχμάλωτος Μαντέλα γίνεται η εικόνα αυτής της μάχης. Ομως το καθεστώς του διαχωρισμού παραμένει παρά τη διεθνή κατακραυγή. Και για 26 χρόνια ο Μαντέλα θα παραμείνει στη φυλακή.

1280px-Physiological_needs
Το κελί του Μαντέλα στη διαβόητη φυλακή Ρόμπεν Αϊλαντ (Wikipedia)
Ελεύθερος άνθρωπος

Το 1989 όμως τα πάντα άλλαξαν και με τη σταδιακή κατάρρευση του σοσιαλισμού στην Ανατολική Ευρώπη, ακόμα και η Νότια Αφρική αναγκάστηκε να βγει από την απομονωτική της χρονοκάψουλα. Ο τότε πρόεδρος ΝτεΚλέρκ κατάλαβε ότι το απαρτχάιντ δεν μπορεί να συνεχιστεί και προχώρησε στη νομιμοποίηση του ANC και στην απελευθέρωση των πολιτικών κρατουμένων, συμπεριλαμβανομένου του Μαντέλα: στις 11 Φεβρουαρίου του 1990 ο Μαντέλα απελευθερώνεται.

Frederik_de_Klerk_with_Nelson_Mandela_-_World_Economic_Forum_Annual_Meeting_Davos_1992
Μαντέλα και Ντε Κλερκ δίνουν τα χέρια στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του 1992 (Wikipedia)
Πρόεδρος

Από την ελευθερία πλέον, ο Μαντέλα συνοδεύει τον Ντε Κλερκ στη διαδικασία των μεταρρυθμίσεων και τελικά θα λάβουν από κοινού το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης το 1993. Το 1994 ανεβαίνει στην προεδρία της Νότιας Αφρικής, όντας ο πρώτος μαύρος στο ύπατο αξίωμα. Η χώρα βέβαια έχει προβλήματα, από την κοινωνική ανισότητα μέχρι τη μάστιγα του AIDS. Αλλά ο Μαντέλα επιλέγει τον δρόμο της ειρήνης, συγκαλώντας μια ειδική επιτροπή που θα αποτελέσει πρότυπο και για άλλες συγκρούσεις, όπως στη Βόρεια Ιρλανδία.

Mandela_voting_in_1994
O Μαντέλα ψηφίζει πρώτη φορά το 1994
Η απόσυρση από το προσκήνιο

Μετά πέντε χρόνια ο Μαντέλα εγκαταλείπει την προεδρία παραδίδοντάς τη στα χέρια του «δελφίνου» Τάμπο Μπέκι. Η κίνησή του αυτή είναι πολύ σημαντική σε συμβολικό επίπεδο, σε μια περίοδο όπου η χώρα εξακολουθεί να πλήττεται από οικονομικές ανισότητες, με θύτη την κυρίαρχη τάξη του λευκού πληθυσμού. Εν τω μεταξύ, ο Μαντέλα παντρεύεται την Γκράσα Μάτσελ, χήρα του προέδρου της Μοζαμβίκης Σαμόρα. Ο Mαντίμπα, όπως τον αποκαλούν οι υποστηρικτές του, παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς και «φυλάει» τη Νότια Αφρική μέχρι που στην ηλικία των 86 ετών, το 2004, αποφασίζει να αποσυρθεί μόνιμα από την πολιτική ζωή.

GettyImages-2767316
Ο Νέλσον Μαντέλα μαζί με τη σύζυγο του Γκράσα Μάτσελ επισκέπτονται τη φυλακή Ρόμπεν Αϊλαντ το 2003 (Getty Images/Ideal Images)
Το Κύπελλο

Και το 2004, ο Μαντέλα ήταν ο πρωταγωνιστής σε ένα άλλο ιστορικό επίτευγμα για τη Νότια Αφρική: μετά το Παγκόσμιο Κύπελλο Ράγκμπι το 1995, όπου η ομάδα αγκάλιασε τελικά την πολυφυλετικότητα της χώρας, καθώς συμμετείχαν σε αυτήν και μαύροι παίκτες, η χώρα αναλαμβάνει να διοργανώσει το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου του 2010. Η παρέμβαση του γηραιού ηγέτη είναι καθοριστική για την ανάθεση της διοργάνωσης. Ο Μαντίμπα δεν θα παραστεί στην τελετή έναρξης του λόγω οικογενειακού πένθους, αλλά παρέστη στην τελετή λήξης, κερδίζοντας το χειροκρότημα όλων των παικτών και οπαδών.

70db5519ef8f1628450f6a7067000ae5
Με το κύπελλο στα χέρια μετά την ανακοίνωση της FIFA πως η Νότια Αφρική θα διοργανώσει το Παγκόσμιο Κύπελλο Ποδοσφαίρου του 2010
Ο αποχαιρετισμός

Τον Μάρτιο του 2013 το «γηραιό λιοντάρι» αρχίζει να εμφανίζει σημάδια κόπωσης καθώς εισήχθη πρώτη φορά και στη συνέχεια ξανά τον Ιούλιο στο νοσοκομείο. Οι φήμες διαδέχονται η μια την άλλη και ο Μαντέλα παραμένει σε κατάσταση φυτού. Η αγωνία διαρκεί έξι μήνες, μέχρι τις 5 Δεκεμβρίου, οπότε ο Μαντέλα χάνει τη μάχη με την ζωή. Η είδηση προκαλεί τεράστια συγκίνηση σε όλον τον κόσμο, πολλοί αρχηγοί κρατών σπεύδουν προς το Γιοχάνεσμπουργκ για να τον τιμήσουν και χιλιάδες άνθρωποι θα παραστούν στην κηδεία. Ο Μαντέλα θα ταφεί στην πόλη όπου μεγάλωσε, το Κούνου, στην ίδια αυτή γη από την οποία ξεκίνησε αυτό το μακρύ ταξίδι προς στην ελευθερία.

Μαντέλα σε 20 φράσεις

Ο Νέλσον Μαντέλα μάς κληροδότησε και μέρος της σοφίας του. Η οποία αποτυπώνεται σε μια σειρά από εμβληματικές φράσεις.

«Πάντα δείχνει αδύνατο, μέχρι να γίνει».

«Η εκπαίδευση είναι το πιο ισχυρό όπλο για να αλλάξεις τον κόσμο».

«Το μίσος θολώνει το μυαλό. Εμπλέκεται με την στρατηγική. Οι ηγέτες δεν έχουν το περιθώριο να μισούν».

«Οι ανόητοι πολλαπλασιάζονται όταν οι σοφοί άνδρες παραμένουν σιωπηλοί».

«Αν μπορούν να μάθουν να μισούν, τότε μπορούν να μάθουν και να αγαπούν, γιατί η αγάπη έρχεται πιο φυσικά στην ανθρώπινη φύση από το αντίθετό της».

«Κανείς δεν γεννιέται μισώντας…»

«Ενα καλό μυαλό και μία καλή καρδιά είναι πάντα ένας τρομερός συνδυασμός».

«Οταν ανέβει κανείς έναν μεγάλο λόφο, καταλαβαίνει ότι έχει μπροστά του πολλούς ακόμη να ανέβει».

«Λέγεται πως κανένας δεν γνωρίζει πραγματικά ένα έθνος, μέχρι να βρεθεί μέσα στις φυλακές του».

«Η μεγαλύτερη δόξα στη ζωή δεν βασίζεται στο να μην πέσεις ποτέ χαμηλά, αλλά στο να μπορείς να σηκωθείς ξανά κάθε φορά που πέφτεις»

«Εμαθα, πως το θάρρος δεν είναι η έλλειψη φόβου, αλλά ο θρίαμβος επί του φόβου. Γενναίος δεν είναι εκείνος, που δεν νιώθει φόβο, αλλά εκείνος που κυριαρχεί επί του φόβου του».

«Το να είσαι ελεύθερος δεν σημαίνει απλώς να σπάσεις τις αλυσίδες σου, αλλά το να ζεις με τρόπο που να σέβεται και να υποστηρίζει την ελευθερία των άλλων».

«Αν θες να συνάψεις ειρήνη με τον εχθρό σου πρέπει να δουλέψεις μαζί του. Τότε γίνεται συνεργάτης σου».

«Αν μιλήσεις σε κάποιον σε γλώσσα που καταλαβαίνει, μιλάς στο μυαλό του. Αν μιλήσεις στη γλώσσα του, μιλάς στην καρδιά του».

«Καμία χώρα δεν μπορεί να αναπτυχθεί πραγματικά, εκτός αν πολίτες της είναι μορφωμένοι».

«Η ελευθερία δεν θα είχε κανένα νόημα, χωρίς ασφάλεια στα σπίτια και τους δρόμους».

«Θα καταφέρεις πιο πολλά σ’ αυτόν τον κόσμο μέσα από πράξεις συγχώρεσης, παρά από πράξεις εκδίκησης».

«Δεν ήμουν μεσσίας, αλλά ένας απλός άνθρωπος, ο οποίος έγινε ηγέτης λόγω ασυνήθιστων και ειδικών συνθηκών».

«Το πιο δύσκολο θέμα δεν είναι να αλλάξεις τόσο τον κόσμο όσο τον εαυτό σου».

«Αισιόδοξος είναι αυτός που μπορεί να αντικρίζει κατάματα τον ήλιο, να μην τυφλώνεται από το φως του και να συνεχίζει να προχωρά στο δρόμο του. Υπήρξαν πολλές σκοτεινές στιγμές με την πίστη στο καλό της ανθρωπότητας να δοκιμάζεται, αλλά δεν θέλησα ποτέ να παραδοθώ στην απελπισία. Στην απελπισία βρίσκεται η ήττα και ο θάνατος».