847
Μέρκελ και Μακρόν στην τηλεδιάσκεψη για το σχέδιο του Ταμείου Ανάκαμψης. Δεξιά, ο ιταλός πρωθυπουργός Τζουζέπε Κόντε | REUTERS/CreativeProtagon

Η Μέρκελ, ο Μακρόν, τα 500 δισ. και το παρασκήνιο

Protagon Team Protagon Team 20 Μαΐου 2020, 07:35
Μέρκελ και Μακρόν στην τηλεδιάσκεψη για το σχέδιο του Ταμείου Ανάκαμψης. Δεξιά, ο ιταλός πρωθυπουργός Τζουζέπε Κόντε
|REUTERS/CreativeProtagon

Η Μέρκελ, ο Μακρόν, τα 500 δισ. και το παρασκήνιο

Protagon Team Protagon Team 20 Μαΐου 2020, 07:35

Το πρωί της περασμένης Δευτέρας, ημέρα κατά την οποία ανέβασαν ρολά στην Ιταλία τα μπαρ και τα εστιατόρια, τα κομμωτήρια και τα κουρεία και όλες οι επιχειρήσεις λιανικού εμπορίου καθώς επίσης και οι εκκλησίες, ο Τζουζέπε Κόντε αποφάσισε να πάει έναν περίπατο στο κέντρο της Ρώμης.

Σίγουρα ο ιταλός πρωθυπουργός δεν περίμενε να συναντήσει στον δρόμο του τουρίστες. Μαθαίνουμε, όμως, από την La Repubblica πως ο Κόντε δεν συνάντησε σχεδόν κανέναν περαστικό αλλά και ότι στην καρδιά της Αιώνιας Πόλης τα καταστήματα ήταν άδεια και επικρατούσε μια απόκοσμη ησυχία.

Ακριβώς τη στιγμή, ωστόσο, που ήταν έτοιμος απογοητευτεί, ο ιταλός πρωθυπουργός έλαβε στο κινητό του τηλέφωνο ένα γραπτό μήνυμα από τον Εμανουέλ Μακρόν με το οποίο ο πρόεδρος της Γαλλίας τον ενημέρωσε: «Καταλήξαμε σε συμφωνία για ομόλογα ανάπτυξης». Επρόκειτο για ένα μήνυμα που χαροποίησε ιδιαίτερα τον Κόντε και οι λόγοι είναι γνωστοί.

Παρότι η γαλλογερμανική πρόταση για τη σύσταση ενός ευρωπαϊκού «ταμείου ανάκαμψης» ύψους 500 δισεκατομμυρίων ευρώ που εισηγήθηκαν από κοινού η Ανγκελα Μέρκελ και Εμανουέλ Μακρόν στην Κομισιόν έχει σημαντικές διαφορές από την πρόταση για έκδοση κορονό-ομολόγων την οποία υποστήριζε με σθένος η Ιταλία, η γερμανίδα καγκελάριος θέλησε να επισημάνει πως τα ομόλογα που θα εκδώσει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με στόχο να αντλήσει άμεσα όλα αυτά τα δισεκατομμύρια από τις αγορές θα αποπληρωθούν μέσω του προϋπολογισμού της ΕΕ.

Οπότε, ο ιταλός πρωθυπουργός εξέλαβε το γεγονός ως μια «νίκη» για την πατρίδα του, έχοντας στο μυαλό του πως η Ιταλία θα μπορούσε να λάβει έως και 100 δισεκατομμύρια ευρώ. «Εάν σκεφτώ πως ήταν η κατάσταση πριν από δύο μήνες, δυσκολεύομαι να το πιστέψω. Εκείνες τις ημέρες η Μέρκελ μας έλεγε πως εάν χρειαζόμαστε χρήματα, ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας είναι το κατάλληλο εργαλείο», δήλωσε όταν πληροφορήθηκε τα ευχάριστα νέα ο ιταλός πρωθυπουργός.

Σύμφωνα με το ρεπορτάζ της ιταλικής εφημερίδας η μερική μεταστροφή της Γερμανίας όσον αφορά την αποδοχή της πρότασης περί κάποιας μορφής κοινής έκδοσης χρέους, οφείλεται σε μεγάλο βαθμό σε μια σειρά διεργασιών που έλαβαν χώρα τις τελευταίες ημέρες και δεν αποκαλύφθηκαν ούτως ώστε να μην υπονομευθούν οι σχετικές συνομιλίες. Πριν από μια εβδομάδα, για παράδειγμα, οι διαπραγματευτές εννέα χωρών, με επικεφαλής τη Γαλλία (μεταξύ τους και η Ελλάδα) απέστειλαν στην πρόεδρο της Κομισιόν κοινή επιστολή, προειδοποιώντας για πολλοστή φορά πως εάν δεν βρεθεί μια κοινή ευρωπαϊκή λύση η Ευρωπαϊκή Ενωση θα καταρρεύσει.

H Ρώμη προσπαθεί να επιστρέψει στην κανονικότητα μετά τη χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων (REUTERS/Guglielmo Mangiapane)

Η μάχη, ωστόσο, για την άνευ όρων οικονομική στήριξη των χωρών που επλήγησαν περισσότερο από την πανδημία και τη διάσωση, κατ’ επέκταση, και την ενίσχυση του ευρωπαϊκού οικοδομήματος, δεν έχει ακόμα κριθεί, δεδομένου ότι για να εγκριθεί η γαλλογερμανική πρόταση απαιτείται ομοφωνία ενώ θεωρείται σχεδόν βέβαιο πως η Ολλανδία, η Αυστρία, η Δανία και η Σουηδία θα εναντιωθούν με σθένος στο σχέδιο της Μέρκελ και του Μακρόν, επαναλαμβάνοντας την πάγια θέση τους – «δεν πληρώνουμε για το Club Med», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά η Corriere della Sera.

Η ρευστότητα της κατάστασης καθιστά, οπότε, τις προβλέψεις μάταιες. Η πρόταση της Μέρκελ και του Μακρόν για τη σύσταση αυτού του ειδικού «ταμείου ανάπτυξης» πρόκειται να ενσωματωθεί στο τελικό σχέδιο της Κομισιόν για την αντιμετώπιση του αντίκτυπου της πανδημίας στις οικονομίες των κρατών – μελών της ΕΕ το οποίο θα παρουσιάσει την ερχόμενη Τετάρτη 27 Μαΐου η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν ενώ τελικές αποφάσεις έως τη σύνοδο κορυφής των ευρωπαίων ηγετών στα μέσα του επόμενου μήνα δεν πρόκειται να ληφθούν.

Ο Κόντε, ωστόσο, θεωρεί πως τελικά η γαλλογερμανική πρόταση θα εγκριθεί. Προετοιμάζεται, μάλιστα, να ζητήσει περισσότερα από τους ομολόγους του, θέτοντας επί τάπητος καταρχάς το ζήτημα της περαιτέρω αύξησης των πόρων για την ανάκαμψη, και αυτό εξηγεί γιατί προς το παρόν ο ιταλός πρωθυπουργός επίσημα δεν μιλάει για «νίκη» αλλά απλά και μόνο για «ένα θετικό βήμα προς τα εμπρός», και επισημαίνει συγχρόνως, πως πρέπει να ακολουθήσουν και άλλα τέτοια βήματα και μάλιστα άμεσα.

Ενα άλλο ζήτημα που απασχολεί ιδιαίτερα τον ιταλό πρωθυπουργό αφορά τη αποδέσμευση των πόρων για την ανάκαμψη. Οι Ιταλοί επιδιώκουν να λάβουν χρήματα ακόμα και εντός του καλοκαιριού και σίγουρα όχι μετά τον Οκτώβριο. Θεωρείται, ωστόσο, δύσκολο, να συμβεί κάτι τέτοιο, δεδομένου ότι για να υλοποιηθεί η πρόταση της Μέρκελ και του Μακρόν θα πρέπει να συμφωνήσουν πέρα από τους ηγέτες των κρατών-μελών της ΕΕ και τα εθνικά κοινοβούλια, διαδικασία που ακόμη και στην περίπτωση που καμφθούν οι ενστάσεις των Βορειοευρωπαίων, θα απαιτήσει σίγουρα χρόνο.

Πάντως αποτελεί γεγονός, πως η σχεδόν «νίκη» για την Ιταλία (και τις υπόλοιπες χώρες της Ευρώπης που επλήγησαν περισσότερο από τον κορονοϊό) για την οποία έκανε λόγο ο ιταλός πρωθυπουργός σχολιάζοντας την γαλλογερμανική πρόταση, δεν πρόκειται να πείσει τους πολίτες της Ιταλίας ότι η πανδημία και όλα όσα υπέστησαν ανήκουν στο παρελθόν.

Για αυτόν τον λόγο ο Τζουζέπε Κόντε θα συνεχίσει να περπατά στο κέντρο της Ρώμης και να συναντά τους πολίτες και τους επιχειρηματίες της, ευελπιστώντας πως σύντομα θα είναι σε θέση – χάρη στην Μέρκελ και τον Μακρόν – να δηλώνει κάτι πιο αισιόδοξο από το «Κουράγιο, θα ανακάμψουμε», που ψέλλισε το πρωί της Δευτέρας όταν επισκέφτηκε ένα ιστορικό καφέ της ιταλικής πρωτεύουσας το οποίο ήταν σχεδόν άδειο.