454
Τα γονίδια που προστάτευαν την καρδιά μας, χάθηκαν στη διάρκεια της εξελικτικής μας πορείας | Shutterstock

Γιατί παθαίνουν έμφραγμα μόνον οι άνθρωποι;

Protagon Team Protagon Team 24 Ιουλίου 2019, 12:15
Τα γονίδια που προστάτευαν την καρδιά μας, χάθηκαν στη διάρκεια της εξελικτικής μας πορείας
|Shutterstock

Γιατί παθαίνουν έμφραγμα μόνον οι άνθρωποι;

Protagon Team Protagon Team 24 Ιουλίου 2019, 12:15

Η απώλεια ενός και μόνο γονιδίου από τα 43.162 που διαθέτει ο άνθρωπος, ίσως απαντήσει στο ερώτημα «για ποιο λόγο είμαστε τα μόνα θηλαστικά που παθαίνουν έμφραγμα».

Το γονίδιο δεν το «χάσαμε» χθες, εξηγούν οι ειδικοί, αλλά πριν από περίπου τρία εκατομμύρια χρόνια.

Η αθηροσκλήρωση, δηλαδή το «βούλωμα» και η σκλήρυνση των αρτηριών από τα λιπαρά, είναι γνωστό ότι προκαλεί καρδιαγγειακές παθήσεις, όπως είναι το έμφραγμα και εγκεφαλικό, τα οποία στατιστικά ενοχοποιούνται για το 35% των θανάτων σε παγκόσμιο επίπεδο.

Βέβαια, υπάρχουν αρκετοί τρόποι να μειώσουμε τις καρδιαγγειακές παθήσεις, με σωστή διατροφή, άσκηση, διακοπή του καπνίσματος κ.ά. Ωστόσο, το  15% των καρδιαγγειακών θανάτων (πρωτοπαθών), έχει καταγραφεί σε άτομα που δεν έχουν κανέναν από τους παράγοντες κινδύνου. Αρα γιατί παθαίνουν έμφραγμα;

Σε κάθε περίπτωση, τα εμφράγματα είναι πολύ σπάνια ακόμη και σε πολύ κοντινούς «γενετικούς» μας συγγενείς, όπως είναι οι χιμπατζήδες, ακόμη και αν χοληστερίνη τους βρίσκεται στα ύψη.

«Και αυτό ήταν και θα είναι ένας μεγάλος γρίφος, μέχρι να λυθεί το μυστήριο του γενετικού μηχανισμού του εμφράγματος», εξηγεί στον Guardian ο Αζιζ Βαρκί, καθηγητής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου της Καλιφόρνιας στο Σαν Ντιέγκο.

Η ανακάλυψη για το κόκκινο κρέας

Αυτό που ανακάλυψαν οι ειδικοί σε έρευνα, είναι ότι πριν από τρία εκατομμύρια χρόνια, οι πρόγονοί μας είχαν αποκτήσει μία γενετική μετάλλαξη, η οποία είχε αδρανοποιήσει ένα γονίδιο που ονομάζεται CMAH. Το αποτέλεσμα ήταν και είναι να προκαλείται ανεπάρκεια σε μία ειδική ομάδα μορίων που ονομάζονται σιαλικά οξέα, λόγω της έλλειψης του γονιδίου.

Στο πλαίσιο της μελέτης, οι επιστήμονες τροποποίησαν γενετικά ποντίκια, ώστε να μοιάζουν περισσότερο σε ανθρώπους όσον αφορά στην έλλειψη του σιαλικού οξέος που ονομάζεται Neu5Gc. Αυτό που διαπίστωσαν, ήταν ότι η αθηροσκλήρωση στα ποντίκια που είχαν υποστεί τη μετάλλαξη ήταν διπλάσια.

Επίσης, επικεντρώθηκαν σε ακόμη ένα βασικό παράγοντα, την κατανάλωση κόκκινου κρέατος. Οταν λοιπόν οι άνθρωποι καταναλώνουν σάρκα που περιέχει το μόριο Neu5Gc, τότε ξεκινά μία διαδικασία που ονομάζεται φλεγμονώδης αντίδραση. Για να «αντιγράψουν» τη δράση της, τάισαν τα γενετικά τροποποιημένα ποντίκια με λιπαρά που περιείχαν σιαλικό οξύ και διαπίστωσαν ότι είχαν 2.4 φορές πιο αθηροσκληρωμένα αγγεία από τα φυσιολογικά ποντίκια.

«Το αποτέλεσμα αυτό είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον και πρωτοποριακό. Και η σκλήρυνση των αρτηριών και η φλεγμονή, είναι παράγοντες που δείχνουν ότι υπάρχει σχέση της έλλειψης του γονιδίου και της πρόκλησης καρδιαγγειακών παθήσεων», λέει ο Ντόριαν Χασκάρντ, καθηγητής καρδιαγγειακής ιατρικής και ρευματολογίας στο Imperial College του Λονδίνου.

Η ανακάλυψη ενδέχεται να οδηγήσει σε καλύτερη αντιμετώπιση της νόσου, στη ανάπτυξη νέων φαρμάκων. Οσο για την απώλεια του γονιδίου, δεν είναι κάτι στο οποίο μπορεί να επέμβει η επιστήμη και να το διορθώσει, τουλάχιστον σήμερα.

«Ελπίζουμε όμως να δημιουργήσουμε ένα αντίδοτο στο κόκκινο κρέας, ώστε να μπορούν οι άνθρωποι να καταναλώνουν μέτριες ποσότητες, από τις οποίες θα λαμβάνουν τα απαραίτητα θρεπτικά συστατικά, χωρίς όμως να έχουν τις αρνητικές συνέπειες», εξηγεί ο Βαρκί.