Σε «βαθιά νερά» κολυμπά εδώ και μήνες η Τζια, με κατοίκους και μόνιμους παραθεριστές να εκφράζουν ανησυχία για την τύχη του νησιού, υπό το βάρος της άναρχης τουριστικής ανάπτυξης. Πυρήνας της ανησυχίας είναι το σχέδιο επέκτασης του ξενοδοχειακού συγκροτήματος «One & Only Kéa Island», που λειτούργησε πριν από ένα έτος στην περιοχή Βρόσκοπος, και επιδιώκει την αύξηση της δυναμικότητάς του κατά 70%, με 15.000 επιπλέον τετραγωνικά των εγκαταστάσεων του (δωμάτια στο πεντάστερο ξενοδοχείο, αλλά και 17 νέες βίλες), πισίνες, ελικοδρόμιο και πλωτές εξέδρες.

Ενδιαφέρον είναι ότι στην ιστοσελίδα του ξενοδοχείου, που υπάγεται στο πολεοδομικό μοντέλο του σύνθετου τουριστικού καταλύματος, η ιδιοκτήτρια εταιρεία ισχυρίζεται: «Στο One & Only Kéa Island, έχουμε πάθος με τη βιωσιμότητα, υιοθετώντας οικολογικές πρακτικές για να προστατεύσουμε τη φύση και τη ζωντανή θαλάσσια ζωή γύρω από το resort και να μειώσουμε το περιβαλλοντικό μας αποτύπωμα».

Στην άλλη όχθη, κάτοικοι που αντιτίθενται στο εγχείρημα, τονίζουν ότι δεν έχουν εκτιμηθεί σωστά οι σωρευτικές επιπτώσεις της επέκτασης στο φυσικό περιβάλλον. Στην ένσταση που έχει ήδη υποβληθεί για τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων του ξενοδοχείου, κατά τη διαδικασία δημόσιας διαβούλευσης στο Περιβαλλοντικό Μητρώο, αναφέρεται ότι το έργο χωροθετείται κοντά σε καταφύγιο άγριας ζωής, και σε ειδική ζώνη διατήρησης (ΕΖΔ) του Ευρωπαϊκού Οικολογικού Δικτύου Natura 2000.

Καθώς το προτεινόμενο έργο περιλαμβάνει την τοποθέτηση δύο πλωτών εξεδρών, με εποχική χρήση, οι φωνές αντίρρησης επιμένουν ότι «οι πλωτές εξέδρες, όπως και οι συχνές μετακινήσεις σκαφών εντός του κόλπου για τη μεταφορά επισκεπτών, θα μπορούσαν να ενοχλήσουν ή και να τραυματίσουν τη Μεσογειακή φώκια, Monachus monachus, και τη θαλάσσια χελώνα Caretta caretta, οι οποίες έχουν καταγεγραμμένη παρουσία στο νησί.

H ένσταση αφορά και την εγκατάσταση ελικοδρομίου επικαλούμενη τους πληθυσμούς ορνιθοπανίδας που διαβιούν εκεί: τα περίπου 40 είδη πουλιών που φωλιάζουν στην Κέα, με πιο χαρακτηριστική τη συχνή παρουσία του μαυροπετρίτη στην κοιλάδα των Ποισσών, την άνοιξη και το καλοκαίρι.

Η διοίκηση του ξενοδοχειακού συγκροτήματος εκτιμά ότι δεν αναμένονται σημαντικές επιπτώσεις, λόγω του μικρού αριθμού πτήσεων και της χρήσης σύγχρονων χαμηλών εκπομπών ελικοπτέρων – παραθεριστές στις Ποίσσες το καλοκαίρι του 2025 εντόπισαν ωστόσο καθημερινό παράδοξο με πολύ περισσότερες, «αναρίθμητες», πτήσεις. «Το ελικοδρόμιο έχει ήδη κατασκευαστεί χωρίς να έχει δηλωθεί; Η μήπως ανεκμετάλλευτη έκταση διατελεί άτυπα χρέη ελικοδρομίου άνευ αδειοδότησης;», διερωτώνται, μιλώντας στο Protagon.

Η παράμετρος του νερού κρίνεται, επίσης, πολύ σημαντική. «Η υδροδότηση του νησιού γίνεται σήμερα από συνολικά εννέα γεωτρήσεις και πηγάδια», τονίζει η Μάνια Ράπτη, κάτοικος στο νησί, εκπρόσωπος κοινωνικής ομάδας που δραστηριοποιείται για την προστασία της Τζιάς.

«Μόνο ένα μικρό μέρος υδροδοτείται από το δίκτυο του δήμου», λέει. «Το υπόλοιπο νησί καλύπτεται από ιδιωτικές γεωτρήσεις και πηγάδια και με μεταφορά νερού από τις πηγές Φλέας, Αγίας Μαρίνας και άλλες. Το υπό μελέτη έργο υδροδοτείται μέσω της υφιστάμενης μονάδας αφαλάτωσης, καθώς και της προτεινόμενης επέκτασης της. Αντίθετα όμως με όσα αναφέρει η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, υπάρχουν ενδείξεις ότι τον πρώτο χρόνο λειτουργίας του ξενοδοχειακού συγκροτήματος κατέφθαναν σε καθημερινή βάση έως και δέκα υδροφόρα οχήματα των 15-18 m3 έκαστο, μεταφέροντας νερό από ιδιωτικές γεωτρήσεις της μεγαλύτερης λεκάνης απορροής του ρέματος Κορησσίας».

Και προσθέτει η κυρία Ράπτη: «Οι ποσότητες νερού που αναφέρονται στη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων δεν αντιπροσωπεύουν τη συνολική κατανάλωση ύδατος, αφού γίνεται λόγος μόνο περί ύδρευσης, χωρίς να συνυπολογίζονται οι ποσότητες για την άρδευση και τις πισίνες. Αποφεύγουν δηλαδή να συνεκτιμήσουν τα χιλιάδες κυβικά πολύτιμου για το νησί νερού, που καταναλώνονται για πισίνες κολοσσιαίων διαστάσεων».

Εχει ενδιαφέρον, δε, ότι στην αρχική μελέτη προβλεπόταν ελεύθερη πρόσβαση του κοινού στην ακτή του Βρόσκοπου, μέσω παραρεμάτιου μονοπατιού. Επισκέπτες που το επιχείρησαν το περασμένο καλοκαίρι, δεν τα κατάφεραν, καθώς προσέκρουσαν σε υπαλλήλους φύλαξης του τουριστικού καταλύματος.

Ο δήμος, η φέρουσα ικανότητα και το ΚΑΣ

Θεωρητικά, ο δήμος Κέας βρίσκεται στην ίδια πλευρά με τους κατοίκους που διαφωνούν. Η δημοτική αρχή έχει αντιτεθεί στην προοπτική ανάπτυξης σύνθετων τουριστικών καταλυμάτων, από τη διαβούλευση του τοπικού πολεοδομικού σχεδίου ακόμη (την άνοιξη του 2025), κρίνοντας σκόπιμη τη «γενική απαγόρευση αδειοδότησης κατασκευής νέων κολυμβητικών δεξαμενών, υπόσκαφων κτιρίων και εγκαταστάσεων ανεμογεννητριών στο σύνολο της έκτασης του νησιού». Η οπτική του δήμου θέλει τη συνύπαρξη των οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων του νησιού με την προστασία του περιβάλλοντος στη Τζια, νησί που ιστορικά έχει κατοικηθεί σε μικρή κλίμακα, με διάχυτη δόμηση, πλην όμως η πραγματικότητα είναι πάντα πιο σύνθετη.  Το Protagon όχλησε δυο φορές τη δήμαρχο Ειρήνη Βελισσαροπούλου για το θέμα της επέκτασης του One & Only, η ίδια επέλεξε ωστόσο να μην αποκριθεί.

«Η Τζια «βογγάει» σε περιόδους αιχμής: κυκλοφοριακή συμφόρηση,  προβλήματα στάθμευσης, διακοπές ρεύματος, σκουπίδια», σχολιάζει μόνιμος κάτοικος, που θέλει να διατηρήσει την ανωνυμία του. «Ποιος ασχολείται με τη φέρουσα ικανότητα του νησιού; Το Ξενοδοχειακό Επιμελητήριο Ελλάδας έχει μετρήσει 584 κλίνες στο νησί. Η δημιουργία του One & Only αρχικώς αύξησε τον αριθμό αυτό κατά 56,5%. Η προτεινόμενη τροποποίηση, με τις προσθήκες, θα διπλασιάσει σχεδόν τον αρχικό αριθμό των κλινών».

Στην υπόθεση εμπλέκεται και το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο, συγκεκριμένα η Διεύθυνση Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, καθώς στην ευρύτερη περιοχή υπάρχουν ιστορικά λείψανα της αρχαίας Ποιήεσσας, που ήταν μία από τις τέσσερις πόλεις – κράτη του νησιού. Η έγκριση ή μη της μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχει υποβάλει το One & Only συμπεριελήφθη μάλιστα στην ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης του ΚΑΣ την Τρίτη  13 Ιανουαρίου, συζητήθηκε, και η γνωμοδότησή του αναμένεται εντός των προσεχών ημερών.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News