Τα 20 SOS που πρέπει να γνωρίζουν οι ιδιοκτήτες

Η εφημερίδα «ΤΑ ΝΕΑ» σε συνεργασία με το τεχνικό επιτελείο της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ιδιοκτητών Ακινήτων (ΠΟΜΙΔΑ) παρουσίασαν περιληπτικά τον Μάιο τις βασικές ρυθμίσεις της σχετικής εγκυκλίου του ΥΠΕΝ, παραθέτοντας μέσα από 20 ερωτήσεις – απαντήσεις όλες τις απαραίτητες πληροφορίες ώστε οι ιδιοκτήτες ακινήτων να γνωρίζουν πώς πρέπει να κινηθούν.

Ο «οδηγός» αυτός, ο οποίος πρέπει να διαβαστεί συνδυαστικά με τα παραπάνω, έχει ως εξής:

1) Ποια ακίνητα αφορά ο κανονισμός πυροπροστασίας;

Αφορά τα δομημένα ακίνητα που βρίσκονται μέσα σε δάση, δασικές εκτάσεις, περιαστικό πράσινο, κηρυγμένες δασωτέες, αναδασωτέες και χορτολιβαδικές εκτάσεις, καθώς και σε ακτίνα 300μ. από τα όρια των εκτάσεων αυτών. Αφορά επίσης κτίσματα εντός πάρκων και αλσών πόλεων και οικιστικών περιοχών.

Προσοχή: Ο καθαρισμός αστικών οικοπέδων που είναι πάγια ετήσια υποχρέωση των ιδιοκτητών τους, δεν εμπίπτει στις διατάξεις αυτές, αλλά στις διατάξεις του «Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών» που νομοθέτησε το Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, με το αρ. 53Α του Ν. 5075/2023, το οποίο προβλέπει ηλεκτρονική βάση ετήσιας καταγραφής των υποχρεώσεων των ιδιοκτητών οικοπέδων κατά την αντιπυρική περίοδο, η οποία τέθηκε πρόσφατα σε λειτουργία με την ονομασία «Ακαθάριστα Οικόπεδα».

2) Τι ισχύει στην περίπτωση των αλσών;

Στην περίπτωση των αλσών, ο κανονισμός εφαρμόζεται μόνο στα κτίρια που βρίσκονται εντός αυτών και όχι στα όμορα του άλσους ακίνητα, ούτε και σε αυτά που έχουν πρόσωπο στο άλσος.

3) Σε ποιες περιπτώσεις δεν ισχύει ο κανονισμός πυροπροστασίας;

Ο κανονισμός πυροπροστασίας δεν εφαρμόζεται σε καλλιεργούμενες εκτάσεις, ούτε στην περίπτωση που υπάρχει εντός αυτών κτίσμα βοηθητικής χρήσης για την αποθήκευση εξοπλισμού, εργαλείων και υλικών που απαιτούνται για την εξυπηρέτηση γεωργικής δραστηριότητας. Δεν διευκρινίζεται αν αυτό ισχύει και για ημιτελείς οικοδομές.

4) Ποια στάδια περιλαμβάνει η μελέτη;

Περιλαμβάνει τρία στάδια: την αξιολόγηση της επικινδυνότητας του ακινήτου, τη σύνταξη τεχνικής έκθεσης μέτρων και ενεργειών, καθώς και τη δήλωση εφαρμογής τους από τον ιδιοκτήτη του ακινήτου.

5) Τι ισχύει για την αξιολόγηση;

Η αξιολόγηση γίνεται για την περιοχή επιρροής του ακινήτου και αποτυπώνεται στο Εντυπο Αξιολόγησης Επικινδυνότητας από το οποίο προκύπτει η κατάταξή του (χαμηλή, μέση, υψηλή και ιδιαίτερα υψηλή).

6) Τι προβλέπεται για το Εντυπο Αξιολόγησης;

Το έντυπο αξιολόγησης συντάσσεται άπαξ και επανασύνταξή του απαιτείται μόνο στην περίπτωση που τροποποιηθούν οι παράμετροι που λήφθηκαν υπόψη κατά την αξιολόγηση (όπως για παράδειγμα τυχόν αλλαγή στο πλάτος της οδού πρόσβασης στο ακίνητο, προσθήκη σημείου υδροληψίας πυροσβεστικού οχήματος, δόμηση νέων κτιρίων στα όμορα ακίνητα με επίπτωση στον δείκτη της πυκνότητας του δομημένου περιβάλλοντος) εφόσον επιφέρουν μεταβολή στην κατηγορία επικινδυνότητας του ακινήτου.

7) Από ποιους συντάσσεται το Εντυπο Αξιολόγησης;

Το Έντυπο Αξιολόγησης μπορεί να συνταχθεί από τις εξής κατηγορίες επαγγελματιών: Μηχανικούς (τοπογράφους, αρχιτέκτονες, πολιτικούς μηχανικούς, μηχανολόγους μηχανικούς, μηχανικούς περιβάλλοντος, κ.λ.π,) καθώς και δασολόγους, γεωπόνους ή γεωτεχνικούς επιστήμονες.

8) Τι περιλαμβάνει η Τεχνική Εκθεση;

Περιλαμβάνει: Α) την περιγραφή του ακινήτου, με ιδιαίτερη αναφορά στη θέση του ως προς τη δασική, αναδασωτέα, κ.λ.π έκταση και στα κρίσιμα σημεία του εντύπου αξιολόγησης που οδήγησαν στην κατάταξή του από πλευράς επικινδυνότητας. Β) Τον καθορισμό, μεταξύ άλλων, των απαιτούμενων προληπτικών μέτρων, μέτρων παθητικής πυροπροστασίας και μέσων ενεργητικής πυροπροστασίας, καθώς και τυχόν συστάσεις προς τους ιδιοκτήτες για το σχέδιο προετοιμασίας εκκένωσης.

9) Από ποιους και κάθε πότε συντάσσεται η Τεχνική Εκθεση;

Η Τεχνική Εκθεση μπορεί να συνταχθεί από τις εξής κατηγορίες επαγγελματιών: Μηχανικούς που έχουν δικαίωμα υπογραφής μελετών πυροπροστασίας σύμφωνα με το π.δ.99/2018 περί επαγγελματικών δικαιωμάτων (πολιτικοί μηχανικοί, αρχιτέκτονες μηχανικοί, μηχανολόγοι μηχανικοί, ηλεκτρολόγοι μηχανικοί, αγρονόμοι τοπογράφοι μηχανικοί, χημικοί μηχανικοί, μηχανικοί μεταλλείων και μεταλλουργοί μηχανικοί, ναυπηγοί μηχανικοί, μηχανικοί παραγωγής και διοίκησης). Η Τεχνική Εκθεση συντάσσεται και αυτή μία φορά, επανυποβάλλεται όμως επικαιροποιημένη στην περίπτωση τροποποίησης, είτε του εντύπου αξιολόγησης επικινδυνότητας, είτε του περιεχομένου της και των στοιχείων που περιλαμβάνει (π.χ προσθήκη νέου κτίσματος στο ακίνητο ή επέκταση υφισταμένου).

10) Τι προβλέπεται για τη σύνταξη του Εντύπου Αξιολόγησης και της Τεχνικής Εκθεσης;

Το Εντυπο Αξιολόγησης και η Τεχνική Εκθεση δύναται να συνταχθούν από τον ίδιο τεχνικό επιστήμονα ή από διαφορετικούς. Σε κάθε όμως περίπτωση συνιστούν αλληλένδετα έγγραφα το περιεχόμενο των οποίων πρέπει να συγκλίνει.

11) Τι ισχύει στην περίπτωση οικισμών;

Στην περίπτωση οικισμών, οριοθετημένων ή μη και οικιστικών πυκνώσεων που περιβάλλονται στο σύνολό τους από δασικές, χορτολιβαδικές, αναδασωτέες και λοιπές εκτάσεις, η αξιολόγηση της επικινδυνότητας συντάσσεται για το σύνολο του οικισμού, σε ένα ενιαίο έντυπο, με μέριμνα του αρμόδιου ΟΤΑ.

12) Τι ισχύει για τους οικισμούς μετά τη γνωστοποίηση της κατάταξης επικινδυνότητας;

Στην περίπτωση των οικισμών ή οικιστικών πυκνώσεων που περιβάλλονται από δασική έκταση, μετά τη γνωστοποίηση από τον ΟΤΑ στους δημότες της κατάταξης επικινδυνότητας του εντύπου αξιολόγησης της επικινδυνότητας του οικισμού, το οποίο έχει διενεργηθεί με μέριμνά του, υποβάλλονται οι τεχνικές εκθέσεις των ιδιωτών για τα ακίνητά τους οι οποίες αφορούν στο σύνολο των προαναφερόμενων στοιχείων (περιγραφής και καθορισμού μέτρων) πλην εκείνων για τη δημιουργία των ζωνών προστασίας οι οποίες εφαρμόζονται πέριξ του οικισμού κατά τα αναφερόμενα στη συνέχεια. Ειδικά γύρω από τα όρια του οικισµού επιβάλλεται η δηµιουργία αντιπυρικής ζώνης πλάτους 10 μέτρων.

13) Για ποιες εργασίες εκδίδεται διοικητική πράξη;

Εκδίδεται μόνο για τις εργασίες εκείνες που είναι οικοδομικής φύσεως (κυρίως εργασίες που προβλέπονται στις απαιτήσεις παθητικής και ενεργητικής πυροπροστασίας) εφόσον δεν εμπίπτουν στις εργασίες για τις οποίες δεν απαιτείται οικοδομική άδεια ούτε έγκριση εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας.

14) Σε ποιες περιπτώσεις δεν απαιτείται καμία άδεια ή έγκριση;

Δεν απαιτείται στην εφαρμογή προληπτικών μέτρων όπως καθαρισμό παρεδαφιαίας βλάστησης, φυτών υπορόφου, κοπή κλαδών ισταμένων δέντρων κλπ..

15) Τι ισχύει για την κοπή δένδρων εντός ιδιωτικών ακινήτων;

Εφόσον πρόκειται για ακίνητα εντός σχεδίου περιοχών και, εντός οικισμού ή και εκτός σχεδίου περιοχών με κτίσματα ανεγερθέντα βάσει οικοδομικής άδειας, για την εφαρμογή των ζωνών προστασίας, αυτή διενεργείται με έκδοση έγκρισης εργασιών δόμησης μικρής κλίμακας.

16) Τι ισχύει σχετικά με την ετήσια υποβολή της Υπεύθυνης Δήλωσης του ιδιοκτήτη;

Μετά τη σύνταξη του Εντύπου Αξιολόγησης επικινδυνότητας και της Τεχνικής Εκθεσης και την υποβολή τους στο ειδικό πληροφοριακό σύστημα και μεταβατικά στον οικείο δήμο, ο ιδιοκτήτης υποχρεούται για κάθε έτος πριν την έναρξη της αντιπυρικής περιόδου να υποβάλει στο πληροφοριακό σύστημα ή τον Δήμο, την Υπεύθυνη Δήλωση λήψης των μέτρων και συμμόρφωσης με την τεχνική έκθεση.

17) Ποια μέτρα πρέπει να ληφθούν κατά την φετινή αντιπυρική περίοδο;

Για τη φετινή αντιπυρική περίοδο, στα ακίνητα του πεδίου εφαρμογής με υφιστάμενα κτίρια εφαρμόζονται μόνο τα μέτρα προληπτικής πυροπροστασίας. Τα μέτρα αυτά είναι κυρίως η εξασφάλιση καθαρής από καύσιμες ύλες πρόσβασης στο ακίνητο. Επιπλέον, ο τακτικός καθαρισμός ο οποίος περιλαμβάνει κλάδεμα και καθαρισμό δένδρων και θάμνων, καθαρισμός εδάφους (πευκοβελόνες), κούρεμα χόρτων, τακτικός έλεγχος και συντήρηση του αρδευτικού συστήματος, καθαρισμός στεγών και υδρορροών από καύσιμες ύλες. Ακόμη μεταφορά υλικών που τυχόν αποθηκεύονται ελεύθερα στο ακίνητο, όπως απορρίμματα, καυσόξυλα, δοχεία με καύσιμα, χρώματα κ.λπ. σε κλειστό χώρο η πυράντοχο ερμάριο.

18) Που εφαρμόζεται ο σχεδιασμός περιμετρικών ζωνών προστασίας;

Ο σχεδιασμός των περιμετρικών ζωών προστασίας μπορεί να εφαρμοστεί είτε για κάθε μεμονωμένο κτίριο, είτε για συγκροτήματα κτιρίων της ιδίας η άλλης ιδιοκτησίας εφόσον απέχουν μεταξύ τους απόσταση μικρότερη των πέντε μέτρων, κατόπιν συνεννόησης των ιδιοκτήτων τους, με ενσωμάτωση του συνόλου αυτών στο «περίγραμμα» βάσει του οποίου θα προσδιοριστούν οι ζώνες προστασίας. Ομοίως, στο «περίγραμμα του κτιρίου» δύναται να περιληφθούν και κατασκευές του περιβάλλοντος χώρου, όπως πέργκολες, στέγαστρα, κ.ά..

19) Ποιες είναι οι νέες προθεσμίες συμμόρφωσης όλων;

Για τα υφιστάμενα κτήρια, το Εντυπο Αξιολόγησης της επικινδυνότητας και η Τεχνική Εκθεση με τα συνοδευτικά τους στοιχεία, πρέπει να υποβληθούν από τον εξουσιοδοτημένο διαχειριστή (επαγγελματία) έως την 10η Μαΐου 2024. Ο ιδιοκτήτης του ακινήτου πρέπει να υποβάλλει τη δήλωση εφαρμογής των μέτρων πυρασφάλειας μέχρι την 10η Ιουνίου 2024. Για τους οικισμούς οι ΟΤΑ πρέπει να ολοκληρώσουν το έντυπο αξιολόγησης της επικινδυνότητας και την τεχνική έκθεση ως προς τη διαμόρφωση άκαυστης ζώνης και τυχόν διαβάθμιση αυτής περιμετρικά των ορίων του οικισμού έως την 26η Μαΐου 2024.

Σημειώνεται ότι ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης δήλωσε πρόσφατα: «Από το Μάιο του 2023 ισχύει ο κανονισμός για τα ακίνητα που βρίσκονται μέσα ή κοντά σε δάση, να έχουν τεχνική έκθεση πυροπροστασίας και να υπάρχουν κάποιοι βασικοί καθαρισμοί φέτος γύρω από τα ακίνητα αυτά. Η σχετική ημερομηνία αποφασίσαμε να παραταθεί μέχρι τις 21 Ιουνίου για να διευκολυνθούν οι πολίτες αλλά και οι μηχανικοί δασολόγοι γεωπόνοι που κάνουν τις τεχνικές εκθέσεις, να ολοκληρώσουν το έργο».

20) Που υποβάλλονται τα έγγραφα αυτά;

Υποβάλλονται προσωρινά στον οικείο Δήμο, μέχρις ότου τεθεί σε λειτουργεία ειδική διαδικτυακή πλατφόρμα υποβολής που θα καλύπτει ολόκληρη την Επικράτεια.