796
| Dimitris Kapantais / SOOC

Στουρνάρας: «Ετσι φτάσαμε στην οικονομική εξυγίανση»

Protagon Team Protagon Team 10 Νοεμβρίου 2025, 17:28
| Dimitris Kapantais / SOOC

Στουρνάρας: «Ετσι φτάσαμε στην οικονομική εξυγίανση»

Protagon Team Protagon Team 10 Νοεμβρίου 2025, 17:28

Ο Γιάννης Στουρνάρας, διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας από το 2014, έδωσε συνέντευξη στην Corriere della Sera (Ντανίλο Τάινο) με την ευκαιρία της εμφάνισής του στην Ιταλία, στο ετήσιο δείπνο του Ινστιτούτου Bruno Leoni, στο Μιλάνο, όπου εξεφώνησε και λόγο. Εν συνόψει είπε ότι η Ελλάδα «βγήκε από την κρίση νωρίτερα από το αναμενόμενο» και έδωσε και μία πολιτική συμβουλή στην ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ενωσης: «Δεν μπορείτε να ηγηθείτε χωρών που έχουν μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα». Το πνεύμα με το οποίο ο Τάινο προσέγγισε τον καλεσμένο του αποτυπώνεται στη φράση της εισαγωγής του, ότι «η Ελλάδα έζησε τρομερές ημέρες όταν κινδύνευσε να εγκαταλείψει το ευρώ». 

– Καθηγητά, η Ελλάδα στέκεται ξανά στα πόδια της. Ποια ήταν τα βασικά βήματα για αυτό το θαύμα;

«Πράγματι, πιστεύω ότι ήταν ο πιο φιλόδοξος δημοσιονομικός μετασχηματισμός που έχει παρατηρηθεί ποτέ σε οποιαδήποτε προηγμένη οικονομία. Ξεκινήσαμε με πολύ σκληρά μέτρα για να βγούμε από την κρίση, εφαρμόζοντας δημοσιονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Μετατρέψαμε ένα έλλειμμα προϋπολογισμού 15% σε πλεόνασμα και μειώσαμε το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ. Πήραμε πολύ γενναιόδωρη διεθνή βοήθεια, την οποία αποπληρώνουμε γρήγορα. Στην αρχή στοχεύσαμε κυρίως στους φόρους, ενώ μειώσαμε λιγότερο τις δαπάνες, αλλά στη συνέχεια προσαρμόσαμε το σύστημα σε αναλογία 50-50».

Η παραμονή στο ευρώ και ο… Μαρξ

Ο Τάινο ρώτησε τον Στουρνάρα για τυχόν λάθη στην πορεία. Ελαβε την εξής απάντηση: «Κανείς δεν ήταν έτοιμος, ούτε εμείς ούτε η Κομισιόν. Εκείνη την εποχή κανείς δεν ήξερε τι να κάνει. Η ίδια η Ανγκελα Μέρκελ δίσταζε στην αρχή. Υπήρχαν εκείνοι που μας συμβούλευσαν να εγκαταλείψουμε το ευρώ, κάτι που θα ήταν καταστροφή τόσο για την Ελλάδα όσο για το ενιαίο νόμισμα. Κάναμε δύσκολες επιλογές. Υπήρξαμε, για να χρησιμοποιήσουμε τα λόγια του Μαρξ, μαίες της Ιστορίας: δημιουργήθηκαν νέα μέσα, όπως ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας, και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα του Μάριο Ντράγκι σταμάτησε την κρίση χωρίς να ξοδέψει ούτε ένα ευρώ».

Κατόπιν ο τραπεζίτης ανέλυσε τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που επέβαλαν τα μνημόνια. «Κάναμε το φορολογικό σύστημα αποτελεσματικό, συμπεριλαμβανομένης της δημιουργίας ανεξάρτητης φορολογικής αρχής [σ.σ: εννοεί την ΑΑΔΕ]. Κάναμε παρέμβαση στις συντάξεις. Διασφαλίσαμε το τραπεζικό σύστημα. Σήμερα έχουμε μόνο τέσσερις συστημικές τράπεζες αντί για 10. Εχουμε αναμορφώσει την αγορά εργασίας. Και έχουμε αντιμετωπίσει τη γραφειοκρατία, η οποία έχει μειωθεί αλλά εξακολουθεί να έχει προβλήματα. Τώρα πρέπει να βελτιώσουμε τις υποδομές, τις μεταφορές, την ποιότητα των υπηρεσιών και τη Δικαιοσύνη. Αλλά έχουν επιτευχθεί πολλά».

Στην ερώτηση του Τάινο «πώς αντέδρασε ο ελληνικός λαός στη λιτότητα», ο Στουρνάρας ανέφερε: «Το κόστος ήταν υψηλό. Αρχικά το ΑΕΠ κατέρρευσε κατά 25%, η κοινωνική συνοχή βρισκόταν σε κρίση και αναπτύχθηκαν τα λαϊκιστικά κόμματα, τόσο στη Δεξιά όσο και στην Αριστερά. Χρειάστηκαν κότσια για να προχωρήσει κανείς, αλλά τα αποτελέσματα ήρθαν». 

Με αφορμή την παραπάνω απάντηση του Στουρνάρα ο Τάινο πέρασε στην… εποχή Τσίπρα και στο δημοψήφισμα-μπλόφα κατά του ευρωπαϊκού σχεδίου διάσωσης. Ο ιταλός οικονομικός συντάκτης θυμήθηκε την περιβόητη «κωλοτούμπα» με την οποία, τελικά, «μείναμε Ευρώπη» και συγχρόνως ο αρχικός ΣΥΡΙΖΑ απηλλάγη από αρκετά ηγετικά στελέχη του.

Ο κ. Στουρνάρας συνεχάρη αλλά και κατσάδιασε τον εσχάτως επανακάμψαντα στο παραπολιτικό προσκήνιο πολιτικό. «Ο Τσίπρας είχε δίκιο που αποδέχτηκε τους όρους, όμως έπρεπε να το είχε κάνει έξι μήνες νωρίτερα. Του είχα πει ότι αυτή η καθυστέρηση κόστισε στη χώρα 100 εκατ. ευρώ. Είναι αλήθεια ότι όταν τα λαϊκιστικά κόμματα έρχονται στην εξουσία, γενικά δεν κυβερνούν καλά και πέφτουν. Ωστόσο προκαλούν ζημιές, οι οποίες στη συνέχεια πρέπει να αντιμετωπιστούν. Προκαλούν κόστος».

– Πώς βλέπετε την ελληνική κατάσταση σήμερα;

«Βγήκαμε από την κρίση πιο γρήγορα και καλύτερα από το αναμενόμενο, μα τα σημάδια της παραμένουν. Υπάρχουν ακόμα πολλοί φτωχοί άνθρωποι, που χρειάζονται βοήθεια. Οι επενδύσεις αυξάνονται κάθε χρόνο, αλλά εξακολουθούν να είναι κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσον όρο. Το κατά κεφαλήν εισόδημα αυξάνεται, αλλά δεν έχει φθάσει ακόμη στο επίπεδο πριν από την κρίση. Ωστόσο το ΑΕΠ αυξάνεται καλά εδώ και μερικά χρόνια, με διπλάσιο ρυθμό από αυτόν της Ευρωζώνης».

Προσοχή στην περαιτέρω διεύρυνση

Ποια είναι η σημαντικότερη συμβουλή που μπορείτε να δώσετε στην Ευρώπη, ρώτησε ο Ιταλός. «Δεν μπορείς να ηγηθείς μιας χώρας με μεγάλα ελλείμματα. Αυτή τη στιγμή έχουμε πρωτογενές πλεόνασμα 3,6%. Είναι ευθύνη για τις μελλοντικές γενιές» ήταν η απάντηση του τραπεζίτη, ο οποίος προέβαλε και ως μείζονα τον ρόλο της πολιτικής σταθερότητας στην Ελλάδα. «Είναι η βασική προτεραιότητα. Η κυβέρνηση και το Κοινοβούλιο που υποστηρίζουν τα απαραίτητα μέτρα χρειάζονται ορθολογισμό. Χωρίς σταθερότητα, είναι δύσκολο να επιτευχθεί. Σήμερα, έχουμε σταθερότητα με την κυβέρνηση Μητσοτάκη και λιγότερο λαϊκισμό».

Και, εν κατακλείδι, είπε κάτι για το τραπεζικό σύστημα ο Στουρνάρας. «Σε σύγκριση με τις ΗΠΑ το ευρωπαϊκό τραπεζικό σύστημα είναι πολύ κατακερματισμένο. Πρέπει να κινηθούμε προς την τραπεζική ένωση και την ενιαία κεφαλαιαγορά. Και η Ευρώπη δεν είναι τυφλή σε ό,τι πρέπει να κάνει, αφού έχει τις εκθέσεις του Ενρίκο Λέτα και του Μάριο Ντράγκι». 

 

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News

Διαβάστε ακόμη...

Διαβάστε ακόμη...