Πριν από ακριβώς μία δεκαετία, ο Αλέξης Τσίπρας «μίλησε» στην καρδιά του μέσου Ελληνα. Οχι επειδή εξέφρασε την προοπτική μιας αριστερής διακυβέρνησης· ο μέσος Ελληνας δεν ήταν ποτέ πλειοψηφικά αριστερός και πάντως όχι μετά τον Εμφύλιο. Οχι επειδή εξέφρασε τις έννοιες της κοινωνικής δικαιοσύνης και της ηθικής διακυβέρνησης· μόλις λίγα χρόνια νωρίτερα, ο μέσος Ελληνας δεν είχε κανένα πρόβλημα με την κοινωνική ανισότητα, αρκεί ο ίδιος να βρισκόταν στη «σωστή» πλευρά της και κατά πλειονότητα βρισκόταν. Ή έτσι νόμιζε.

Μετά ήρθαν τα ζόρια και ο μέσος Ελληνας κατάλαβε ότι το έδαφος κάτω από τα ευημερούντα πόδια του ήταν σαθρό. Αρχισε να χάνει εισοδήματα και προνόμια που θεωρούσε αυτονόητα, αλλά κυρίως έχασε την ασφάλεια και τις βεβαιότητές του. Η κυρίαρχη κοινωνική τάξη στην Ελλάδα έγινε το πρεκαριάτο: επισφαλείς συνθήκες εργασίας, ασταθές εισόδημα και περιορισμένη κοινωνική προστασία. Και εκεί εμφανίστηκε ο κύριος Τσίπρας να υποσχεθεί κατάργηση του ΕΝΦΙΑ και σκίσιμο των μνημονίων.

Ο,τι κι αν έλεγε ο ίδιος, αυτό που άκουσαν τότε οι περισσότεροι από όσους τον ψήφισαν ήταν ότι «θα ευημερούσαν ξανά»· με ευρώ, δραχμές ή ρούβλια, αδιάφορο. Οταν απέτυχε να πραγματοποιήσει τις προσδοκίες τους, απλώς σταμάτησαν να τον ψηφίζουν.

Σήμερα, ο Αλέξης Τσίπρας επανέρχεται στο πολιτικό προσκήνιο, με διαφορετική ρητορική –πιο «ρεαλιστική» και Κεντρώα, αλλά εξίσου ασαφή. Πόσους από τους ψηφοφόρους θα πείσει, απομένει να φανεί. Μιλάει και πάλι στην καρδιά κάποιων, όμως, αλλά αυτοί οι κάποιοι είναι πολύ συγκεκριμένοι: είναι ένα ολόκληρο σύστημα, από την κορυφή ως τη βάση, που ποντάρισε στην Πρώτη Φορά Αριστερά και μετά την πτώση της, έμεινε ξεκρέμαστο. Είναι το σημερινό πρεκαριάτο, αυτό των πάσης φύσεως «αριστερών παραγόντων».

Οσο ο μέσος Ελληνας αμφιταλαντεύεται ανάμεσα στην αγανάκτησή του για τις οικονομικές πιέσεις και τις θεσμικές ατασθαλίες από τη μία και την ανάγκη του να ηρεμήσει κάπως από την άλλη (και η δεύτερη φαίνεται να κερδίζει), πληθώρα ανθρώπων αναζητούν πάλι μια θέση στον ήλιο, ή έστω σε κάποιο μισθολόγιο.

Με την πτώση του ΣΥΡΙΖΑ, όλοι αυτοί βρέθηκαν «στον αέρα». Τα χρήματα σταμάτησαν να υπάρχουν, οι βουλευτικές και άλλες θέσεις μειώθηκαν, η στήριξη στον Τσίπρα σταμάτησε να αποδίδει. Και στράφηκαν, θυμωμένοι, εναντίον του, επιρρίπτοντάς του όλες τις ευθύνες. Ορισμένοι ποντάρισαν στο πουλέν Κασσελάκης, το οποίο ξεφούσκωσε ταχύτατα. Αλλοι πίστεψαν ότι η Νέα Αριστερά, με τη δυναμική των πιο «βαριών χαρτιών» του ΣΥΡΙΖΑ, θα έκανε την έκπληξη. Την έκανε, αλλά ήταν αρνητική. Κάποιοι έμειναν στον ΣΥΡΙΖΑ, πιστοί στη λογική του «μαντριού», αλλά και πιθανώς θεωρώντας ότι θα ανέκαμπτε ως διά μαγείας.

Σήμερα όλα αυτά ξεχνιούνται ταχύτατα.

Στο θεωρείο του «Παλλάς», η ηγεσία της ελληνικής Αριστεράς έκανε «γαργάρα» πολλές προσβολές και ακόμη περισσότερη απαξίωση εκ μέρους του, ενώ στα σόσιαλ οι ανανήψαντες τσιπρικοί –πρώην «σύμβουλοι», στιχουργοί-influencers, άνθρωποι των ΜΜΕ, κ.λπ.– εύχονται να εξαφανιστούν οι προηγούμενες αναρτήσεις τους, στις οποίες «έλουζαν» τον μεγάλο ηγέτη, κι εκείνος να τους θυμηθεί και να τους ανταμείψει όταν επανέλθει σε κάποιου είδους εξουσία. Για όλους τους, είναι η μοναδική ευκαιρία να μη μείνουν μόνιμα στην απέξω.

Υπάρχει η άλλη άποψη: Η Κεντροαριστερά (σημαντική προσθήκη η λέξη «Κέντρο») πρέπει να αναγεννηθεί, να βάλουμε στην άκρη τις ιδεολογικές διαφορές μας και «καθαρότητες» και να αντιταχθούμε ενωμένοι στη «λαίλαπα Μητσοτάκη», λένε πολλοί. Θεμιτό ως επιχείρημα, εάν βλέπεις τα πράγματα από μια συγκεκριμένη πολιτική σκοπιά.

Το ζήτημα δεν είναι να πείσουν τον εαυτό τους, όμως, αλλά τον μέσο Ελληνα. Πώς τον πείθεις αυτόν, πελαγοδρομώντας; Πώς τον πείθεις όταν έχεις δείξει ασυνέπεια, ασυναρτησία και κυρίως όταν εμφανίζεσαι στα όρια της απόγνωσης να πιαστείς από κάπου; Πώς τον πείθεις όταν, εμμέσως πλην σαφώς, παραδέχεσαι ότι δεν ήταν ποτέ οι πολιτικές θέσεις σου που σε κράτησαν ψηλά, αλλά μόνο ένα πρόσωπο;

Είναι πολύ πιθανό αρκετοί από αυτούς τους ανθρώπους να βρουν μια θέση στον εκ νέου πολλά υποσχόμενο ήλιο του Αλέξη Τσίπρα, αν μη τι άλλο διότι ο ίδιος χρειάζεται ένα «σύστημα» υποστήριξης. Με το βιβλίο του και την ομιλία του στο «Παλλάς» αποξένωσε ένα κομμάτι του παλιού του συστήματος, αλλά παράλληλα έκανε και επίδειξη δύναμης: «Με έχουν τόση ανάγκη που ακόμη κι αν τους απαξιώνω, πάλι εδώ είναι». Το οποίο ενισχύει ακόμη περισσότερο την προσωποκεντρική ισχύ του.

Εάν όλα αυτά μεταφραστούν σε αρκετές ψήφους ώστε να βρεθούν και αρκετές «θέσεις», εξαρτάται από πολλούς παράγοντες. Εξάλλου, δεν έχει και μεγάλη σημασία. Αύριο, εάν αποτύχει ο κ. Τσίπρας, θα υπάρξει κάτι άλλο να εκφράσει τον χώρο, υποσχόμενο αναγέννηση, ανάκαμψη και, κυρίως, ασφάλεια για τους επαγγελματίες πιστούς.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News