Η συνεχιζόμενη σύγκρουση στην Ουκρανία περιγράφεται συχνά ως «ο πρώτος πόλεμος των μη επανδρωμένων αεροσκαφών» παγκοσμίως. Στα σχεδόν τέσσερα χρόνια από το ξέσπασμά της έχει οδηγήσει σε τεράστια αύξηση την παραγωγή στρατιωτικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών, τόσο εντός όσο και εκτός Ουκρανίας.

Πριν από τη ρωσική εισβολή στη χώρα της, η Ξενία Κάλμους ήταν ανθοκόμος και συνιδιοκτήτρια ενός ανθοπωλείου στο Κίεβο. Ταξίδευε σε όλη την Ευρώπη για να παρουσιάζει την ανθοδετική της. Τώρα, όπως αναφέρει δημοσίευμα του BBC, είναι κατασκευάστρια drones για χρήση εναντίον ρωσικών στρατευμάτων.

Η απόφασή της ήταν προφανής: ήθελε να βοηθήσει στην άμυνα της χώρας της. Μετά την έναρξη του πολέμου, τον Φεβρουάριο του 2022, η Κάλμους άρχισε να συγκεντρώνει χρήματα για τις ανάγκες των ουκρανών στρατιωτών – από οχήματα μέχρι φάρμακα και στολές. Αλλά με την πάροδο του χρόνου οι ανάγκες από τα πολεμικά μέτωπα άλλαξαν.

Συνειδητοποιώντας ότι τα στρατεύματα χρειάζονταν μη επανδρωμένα αεροσκάφη, άρχισε να συγκεντρώνει χρήματα για την αγορά τους, και μετά αποφάσισε να αρχίσει να τα παράγει η ίδια. Σήμερα, μαζί με άλλους εθελοντές, κατασκευάζει εκατοντάδες drones κάθε μήνα –μικρά τετρακόπτερα με πλαστικά πλαίσια σε σχήμα Χ και μια λεπίδα ρότορα σε κάθε γωνία– σαν αυτά που χρησιμοποιούνται για αεροφωτογραφίες γάμων και εκδηλώσεων.

Τα drones –πολεμικά, ταχυδρομικά, υποβρύχια ή επιτήρησης– μετατρέπονται σε βασικά πολεμοφόδια παγκοσμίως, είτε πρόκειται για μικρά χειροκίνητα τετρακόπτερα είτε για στρατιωτικά βομβαρδιστικά υψηλής τεχνολογίας που μοιάζουν με συγκριτικά μικρά μη επανδρωμένα αεροπλάνα και μπορούν να ταξιδέψουν σε μεγάλες αποστάσεις, προκαλώντας τεράστιες ζημιές κατά την πρόσκρουση.

Πριν από το 2022 ελάχιστες ουκρανικές εταιρείες κατασκεύαζαν drones, όπως επισημαίνει το BBC. Σήμερα υπάρχουν εκατοντάδες. Σύμφωνα με το Κίεβο, περίπου το 75% των ρωσικών στρατιωτικών απωλειών στα πεδία των μαχών δεν προκαλούνται από σφαίρες ή από  συμβατικά πυροβόλα όπλα, αλλά από μη επανδρωμένα σκάφη.

Η παραγωγή τους έχει περάσει πλέον στα χέρια των ουκρανών πολιτών. Εκατοντάδες καταστήματα σε ουκρανικές πόλεις παρασκευάζουν τα απαραίτητα υλικά, οι πολίτες τα συναρμολογούν στα σπίτια τους και τα δωρίζουν στις ένοπλες δυνάμεις της χώρας τους, που με τη σειρά τους τα εξοπλίζουν με βόμβες. Τα drones είναι πλέον το πιο αγαπημένο πολεμικό όπλο των Ουκρανών.

Αλλά η νέα τεχνολογία δεν περιορίζεται αποκλειστικά στα ουκρανικά μέτωπα. Τα drones χρησιμοποιούνται όλο και συχνότερα σε περιοχές συγκρούσεων – από τη Μέση Ανατολή μέχρι τη Μιανμάρ και το Σουδάν. Η ΕΕ συζητά για την κατασκευή τείχους αναχαίτισής τους, ενώ και άλλες χώρες επιδιώκουν την απόκτησή τους ως οικονομική μορφή αεροπορικής ισχύος.

Οι μεγαλύτεροι αμυντικοί εργολάβοι στον πλανήτη, όπως η Lockheed Martin και η Boeing, έχουν τα δικά τους κατασκευαστικά σχέδια, ενώ μικρότεροι κατασκευαστές, όπως η εισηγμένη στο χρηματιστήριο Nasdaq αμερικανική AeroVironment, είδαν τις μετοχές τους να υπερτετραπλασιάζονται μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Στην Ευρώπη, η πορτογαλική εταιρεία κατασκευής drones Tekever έγινε φέτος «μονόκερως» – όρος για εταιρείες των οποίων η αξία ξεπερνά το ένα δισεκατομμύριο δολάρια (860 εκατ. ευρώ). Παράλληλα, η γερμανική Stark επεκτείνει τον τομέα κατασκευής drones της ανοίγοντας νέο εργοστάσιο στην πόλη Σουίντον της νοτιοδυτικής Αγγλίας στα τέλη Νοεμβρίου.

Ο τομέας αναπτύσσεται πυρετωδώς, καθώς η αμυντική βιομηχανία αντιλαμβάνεται ότι τα drones είναι το μέλλον των διεθνών συγκρούσεων. Αλλά η αύξηση της χρήσης τους στα πεδία των μαχών έχει αναπτύξει και την τεχνολογία καταστολής τους. Για κάθε εκτοξευμένο drone υπάρχει πλέον και ένα σύστημα που επιχειρεί να παρεμβληθεί στο σήμα του ή να το καταρρίψει.

Το BBC αναφέρει ότι η τεχνολογία αντιμετώπισης των drones έχει επίσης γίνει περιζήτητη στη Δύση, η οποία προσπαθεί να προστατεύσει τις βασικές της υποδομές. Στις 7 Νοεμβρίου η βελγική κυβέρνηση ανακοίνωσε ότι είχε ξεκινήσει κινήσεις για την απόκτηση συστημάτων προστασίας έναντι των drones, καθώς οι θεάσεις τους την αναγκάζουν συχνά να κλείνει προσωρινά το αεροδρόμιο των Βρυξελλών.

Η DroneShield, μια αυστραλιανή εισηγμένη στο χρηματιστήριο εταιρεία τεχνολογίας καταστολής drones, προμηθεύει την Ουκρανία, αλλά και ασιατικές χώρες στον Ειρηνικό, που ανησυχούν για τη χρήση drones επιτήρησης της Κίνας. Επίσης εξάγει την τεχνολογία της στις κυβερνήσεις της Κολομβίας και του Μεξικού, οι οποίες τη χρησιμοποιούν για την προστασία εγκαταστάσεων που στοχεύουν με drones συμμορίες διακίνησης ναρκωτικών.

Η Munin Dynamics, μια μικρότερη νορβηγική νεοφυής επιχείρηση, μετατρέπει την τεχνολογία αντιμετώπισης drones σε μέγεθος… τσέπης. Κατασκευάζει ένα σύστημα το οποίο κάθε στρατιώτης μπορεί να χωρέσει στο τσεπάκι του γιλέκου του και να το ενεργοποιήσει για να καταρρίψει κάθε drone που τον πλησιάζει.

Οι ειδικοί θεωρούν ότι το επόμενο μεγάλο βήμα της τεχνολογίας των drones θα είναι η καθοδήγησή τους με τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης. Με αυτόν τον τρόπο θα αποφεύγεται ο έλεγχός τους από χειριστές που τα κατευθύνουν με τηλεχειριστήρια εντός της εμβέλειας τους, θέτοντας τους εαυτούς τους σε κίνδυνο. Τα drones θα συνεργάζονται αυτόνομα μεταξύ τους, χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News