Τα «Γεια σου», όπως κάθε χρόνο, σχεδόν για όσα χρόνια γράφω. Ενα δικό μου εθιμικό αποτύπωμα υπό την σκέπη μιας λέξης ευρύχωρης. Χωράει αποχαιρετισμούς αλλά και καλωσορίσματα. Οσα πέρασαν και να μην ξανάρθουν, όσα πέρασαν και θέλω να με συνοδεύουν. 

Γεια σου στον Ζελένσκι ως μια από τις πιο τραγικές μορφές της σύγχρονης Ιστορίας, όπως σχοινοβατεί σε ένα «Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα», έχοντας την ευθύνη ενός λαού στην πλάτη του και μιας χώρας που πολεμάει για την αυτοδιάθεσή της. Μια εξίσωση που δίνει μόνο απώλεια, απώλεια κάθε είδους, και ένα ψυχανέμισμα όλων μας «Τι τέλος θα έχει ο Ζελένσκι;» ως επικάλυψη του αληθινού σκληρού ερωτήματος «Τι τέλος θα έχει αυτή η ιστορία για όλους;». Γεια σου σε χαμηλούς δικτάτορες που καμώνονται τους πανύψηλους και είναι μαθημένοι να υποτάσσουν μόνο διά της βίας. 

Γεια σου στα ταρατατζούμ μιας δήθεν εκεχειρίας μεταξύ Νετανιάχου και Παλαιστινίων υπό τις ευλογίες του Ντόναλτ Τραμπ. Να λύνονταν έτσι τα θέματα! Ως σκηνικό Χόλυγουντ η ιστορία. Μόνο φανταχτερή πρόσοψη και πίσω κούφιο, όλο. Γεια σου στους ομήρους που επέστρεψαν σε αγκαλιά οικογένειας, γεια σου σε όσους δεν επέστρεψαν, γεια σου σε ένα σωρό αμάχους που πέθαναν στην αιώνια μάχη, και πόσοι άλλοι θα πεθάνουν, γεια σου σε παιδιά που ρούφηξαν και ρουφάνε πόλεμο και ορφάνια ως καθημερινότητα και μοιραία θα στρατολογηθούν για να βρουν «πατέρες» και «μάνες» σε μια ατέρμονη μάχη. Βία στη βία και τούμπαλιν. Εργαλεία οι άνθρωποι! Γεια σου στη θρασεία, εγκληματική ελαφράδα ότι η Παλαιστίνη θα γίνει  resort. Η αμορφωσιά δεν παλεύεται. 

Γεια σου σε μια Ευρώπη ως κοιτίδα ενός αξιοζήλευτου πολιτισμού που ακόμα αντέχει. Μεγάλη τύχη να ζεις στη σωστή πλευρά του χάρτη. Μα από τον ίδιο τον πολιτισμό της, τρέμω, ότι θα την πατήσει. Ο πολιτισμένος, σχεδόν αδυνατεί να πισωγυρίσει απολίτιστος. Χρονοτριβεί γιατί αποδιώχνει να αντιληφθεί κινδύνους κι ας χτυπούν συναγερμοί. Είναι όπως οι παλιοί αριστοκράτες… Οκνηροί, με περιορισμένες ικανότητες, μένουν στο «Τι είχαμε!»… Αφελώς παραδώσαμε βιομηχανία, ξεχάσαμε τον κόπο, ανδρώσαμε δικαιωματισμούς, χρειαστήκαμε εσπευσμένως δούλους… Πώς χαρίζουμε με τόση ευκολία ανοιχτωσιάς τον κατακτημένο στους αιώνες πολιτισμό μας; Τι εξισώσεις καλούμαστε να λύσουμε; Πώς από μια κοινή αγορά ενωμένης Ευρώπης, άρα, σίγουροι ειρήνης, βρεθήκαμε ενωμένοι για μια κοινή αμυντική μηχανή πολέμου; Και με μια Γερμανία να προικίζεται ξανά με όπλα ως αναγκαίο καλό κακού; Τι λέει το αύριο; 

Γεια σου στη χώρα μου που φύτρωσε ένα πόδι, εκεί που δεν είχε δυο. Γεια σου στους νοήμονες που έχουν να χάσουν. Γιατί πάλεψαν να κατακτήσουν ότι κατέκτησαν, μικρό ή μεγάλο. Μια ομάδα ανθρώπων, που τους ενώνει η ψύχραιμη σκέψη και ματιά, η γνώση Ιστορίας, το εφικτό, όχι το νεφελώδες φαντασιακό ενός απόλυτου «όλα». Που στήνουν δουλειές και πληρώνουν φόρους. Το βήμα βήμα. Κάποτε μετρηθήκαμε μέσω ενός «Ναι» ή «Οχι». Εκτοτε, συγκινητικά ήσυχα, συνεννοούμαστε. Αντιμέτωποι με περιφερόμενους ανηλίκους με δανεικά τσουτσούνια-κραυγών, μοιράζοντες κατάρες και «καρκίνους», τοξικούς, στερημένους, τσαρλατάνους, χειροκροτούντες ξυλοπόδαρους τηλεοπτικούς σταρ και likeδαρμένους/δαρμένες του διαδικτύου που εμποτίζουν διχόνοιες, με σφιχτά άχειλα στόματα. Αγράμματοι σωρηδόν, κι ας έχουν και πτυχία. Επιλέγουν στη βάση «Γιατί τους τα χώνει!». 

Γεια σου σε όσους στο αιμοβόρο Κολοσσαίο της πολιτικής σκηνής πράττουν το καλύτερο δυνατόν τους. Μα πόσοι νομίζεις είναι; Και τρέμεις, μην και καταγράφοντας το όνομά τους, σε επόμενο κύκλο χρόνου σε διαψεύσουν. 

Γεια σου σε βιβλία Ιστορίας που βοηθούν τη γνώση. Οπως η «Μεγάλη επιστροφή» του Αλέξη Πατέλη. «Το Big Bang 1970-1973» των Στάθη Καλύβα και Νατάσας Τριανταφύλλη που γενναία ανοίγουν το οπτικό πεδίο ενάντια σε μανιέρες. Παλαιότερα, «Η τελευταία μπλόφα» της Ελένης Βαρβιτσιώτη και Βικτωρίας Δενδρινού. «Ενα σκοτεινό δωμάτιο 1967-1974» του Αλέξη Παπαχελά. «Τομή στην αδράνεια» βιογραφία του Στέφανου Μάνου. Γεια σου, χίλια γεια σου, στην ακτιβίστρια, δασκάλα Ιστορίας του γένους, Μαρία Ευθυμίου. Οι διαβασμένοι ψηφοφόροι θα σώσουν τον κόσμο. Τυχερή γενιά, έχει πολλή ύλη σύγχρονης Ιστορίας για να μορφώσει άποψη.  

Γεια σου στην υγιή αντιπολίτευση που εσπευσμένα χρειάζεται ο τόπος. Θα οργανωθούν υγιείς τω πνεύματι; Ή θα παραδώσουμε τα όπλα σε αλάνια; Μια συνωμοσία του Καλού, αυτή δηλαδή, που θα μας εκπαιδεύσει-ενώσει να συνεννοούμαστε τις διαφωνίες μας περισσότερο από τις συμφωνίες μας. Και μετά… Ας ξυπνήσω! Ωραίο όνειρο είδα! Πόσους εμφυλίους αντέχει ετούτη η μικρή χώρα; Πόσες κλινικές περιπτώσεις βάλαμε, και θα βάλουμε, στη Βουλή που με άσωστους εαυτούς κομπάζουν ότι θα σώσουν τον λαό! Ποιος υγιής οργανισμός κοτάει, έστω και να σκεφτεί, την ανάμειξή του στην πολιτική σκηνή; Πώς θα προχωρήσουμε έτσι; Αντιλαμβάνονται οι αρχηγοί την ευθύνη των επιλογών τους; Πόσο σημασία έχει να σπρώχνεις στο «πεδίο βολής» έναν Πιερρακάκη από έναν ευρωβουλευτή Παππά; 

Γεια σου στην οικογένεια. Κάθε σύγχρονης μορφής, ακόμα και των φίλων. Αυτοί κι αν είναι οικογένεια. Στις μικρές, δηλαδή, κοινότητες… Της τεράστιας σημασίας και ουσίας. Το να ανατρέφεις παιδιά με αρχές και όρια, παιδεία αληθινή, όχι πτυχίων, κοινωνική συμπεριφορά, το να στερεώνεις ψυχές σε ασφαλείς αγκαλιές, είναι το μεγαλύτερο δώρο, η μεγαλύτερη εθνική ευεργεσία στην κοινωνία. Είναι ύψιστη έως και πολιτική πράξη. Δεν έχουμε άλλη σωτηρία. 

Γεια σου στη βία. Μα και τα κορίτσια στη βία των χεριών; Τόσο σάρωσε η βία; Τόσο ενοποίησε φύλα ακυρώνοντας αρχέγονα αντανακλαστικά! Μια γενιά παιδιών που απορρόφησε όλους του θυμούς των γονιών τους. Από τα χρόνια της οικονομικής κρίσης που διαδέχτηκε τα χρόνια του αυτοεξευτελιστικού πλούτου. Και οσμίζομαι στην ατμόσφαιρα ότι μπαίνουμε σε νέο κύκλο θυμωμένων… Θυμό τον θυμό θα το περπατήσουμε; Πού θα μας βγάλει; Δεν βλέπουμε τα απόνερα των θυμών που οδηγούν; Εχουμε κάνα συμβόλαιο ότι στη ζωή ήρθαμε να διασκεδάσουμε; Πώς γίνεται ως λαός αξιέπαινα να αντέχουμε  δυσκολίες αλλά ως μονάδες, αενάως να γκρινιάζουμε, να γκρινιάζουμε, να γκρινιάζουμε;          

Γεια σου στον κυβερνήτη που θα αξιολογήσει τον πρωτογενή τομέα, ίσης σημασίας με το υπουργείο Εθνικής Αμυνας. Και θα εισαγάγει μεθόδους παραγωγής και νέων προϊόντων. Εμπνευσμένος από το θαύμα της Ολλανδίας και του Ισραήλ. Που ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης (αναγκαία επαΐων, όχι αυτοί που λένε ως προσόν «προέρχομαι από αγροτική οικογένεια») θα κορδώνεται, όσο ο Δένδιας, για τη θέση του. Εκεί σε θέλω, κάβουρα, να περπατάς στα κάρβουνα. Θανατώθηκαν 500.000 ζωντανά, αν και μόνο το 5%-10% ήταν άρρωστα με ευλογιά, αποδεικνύοντας ακόμα μια φορά την ανικανότητα του υπουργείου να δράσει εγκαίρως ώστε να προστατευτεί ο μη αφανισμός της κτηνοτροφίας. Γεια σου σε κάθε ευρωπαϊκή δικλίδα ξεμπροστιάσματος «τοπικών» σκανδάλων γιατί μόνο έτσι, όπως αποδεικνύεται, μπορούμε να λογαριαστούμε με την αλήθεια μας. Αφού δεν αντέχουμε να γίνουμε η «Τρόικα» του εαυτού μας, ας είναι και έτσι. 

Γεια σου στον Διονύση Σαββόπουλο. Μου λείπουν δραματικά, αιματηρά, φρικτά, ανοιχτόμυαλοι συνομιλητές. Γεια σου στο ελάχιστο της γνωριμίας που αξιωθήκαμε. Κάθε στιγμή ήταν μεγάλο δώρο. Τον θυμάμαι, θα τον θυμάμαι, εκείνον και το επιεικές βλέμμα του στον κόσμο, βλέμμα που κατέκτησε μέσα από μάχες με τον κόσμο. Ωραίοι, και σπουδαίας αντοχής οργανισμοί οι διαβάτες, της απέναντι λωρίδας κυκλοφορίας. Γεια σου στο πώς λιμπίστηκε το φαγητό ενώ δεν μπορούσε να φάει. Στο πώς κάθισε στο σαλόνι και μας έλεγε, μας έλεγε, μας έλεγε. Μετά, κάθε στιγμή στην τελευταία συναυλία στην Κατερίνη. Τα μύδια της προηγούμενης μέρας, το hot dog της νύχτας, μα πιο πολύ από όλα εκείνο το βήμα, που άλλαζε βήμα με το που ανέβαινε στη σκηνή. Στην Ασπα ως αψίδα, αγκαλιά και αδιατάραχτα έντιμη κριτική ματιά, στο πλευρό του. 

Γεια σου στις μακροχρόνιες σχέσεις. Αν μια ζωή δεν φτάνει να γνωρίσει κανείς τον εαυτό του, απορώ πώς θαρρούν οι άνθρωποι ότι μπορούν να «ξεμπερδέψουν» γνωριμία με άλλον άνθρωπο-σύντροφο ζωής. Εύκολες τις έχεις τις σχέσεις; Θέλουν κόπο αλλά τι ευλογία αν πετύχουν! «Ο άνθρωπός μου» σε πληθυσμό 8,1 δισεκατομμύρια ανθρώπους  δεν είναι μικρό πράγμα. 

Γεια σου στον Κώστα Καββαθά. Τον δάσκαλο, για μένα τον μάστορα. Την επιτομή της αξιοπρέπειας, της εντιμότητας, του σαρδόνιου χιούμορ. Κοντά του ως το τέλος, το χρωστούσα στον εαυτό μου. Αλλά τι να το κάνεις… Εγιναν όλα όσα είχε προβλέψει. Αναπαύεται δίπλα στους γονείς του. Πόσες ζωές έζησε;  

Γεια σου στους ταλαντούχους ζωής. Παρατηρώ τον Αγγελο Παπαδημητρίου ως ωραίο παίκτη. Παρατηρώ λεπτό το λεπτό κυρίως το Βεττάκι μου. Τη μαμά μου. Ξέρετε τι κατάλαβα; Οπως ο γονιός «συστήνει» τη ζωή στο παιδί του, στα πρώτα του βήματα ζωής του… Και διαμορφώνει τι σόι παίκτης ζωής θα γίνει… Ετσι και φτάνοντας στο γήρας, μας συστήνει τι σόι παίκτης θα είσαι με τη φθορά, τον άτιμο τον χρόνο, ακόμα και τη συνομιλία με τον θάνατο. Με συγκινεί μέχρι δακρύων η σοφία της. Οι συνομιλίες μας. Η διαρκής αυτονομία της. Η αξιοπρέπειά της. Η αγάπη της και η ανταπόδοση αυτής της αγάπης από όλες τις γενιές της οικογένειάς μας. Οι μάχες της με την καθημερινότητα και τα μοιραία. Αυτά κυρίως. Το να φεύγουν οι φίλοι. Και πώς χτίζεις νέους φίλους σε αυτές τις ηλικίες; Πώς επιμένεις να είσαι περιποιημένος για τον εαυτό σου; Να στολίζεις τα βάζα σου, να φωτίζεις λαμπάκια τις γλάστρες σου, να στρώνεις ωραία το τραπέζι σου έστω και μόνο για σένα: «Αναρωτιέσαι τι γιορτάζω; Τη ζωή, Ρεάκι μου»          

Γεια σου στην αποφοίτηση του Κώστα. Μα πιο πολύ στη μόρφωση των ταξιδιών. Πόσο χαίρομαι μια νέα γενιά ταξιδευτών, όχι τουριστών. Ούτε κατά διάνοια ινσταγκραμικών… Θα αστειεύεστε! Και γεια σου στο πόσο πολλές δυνατότητες έχουν οι ανήσυχοι νέοι για ταξίδια, με ό,τι μεγέθους βαλάντιο. Γεια σου στην επί εννέα μήνες παραμονή του στην Ιαπωνία. Και σε κάθε ταξίδι του. Μπροστά μας έχουμε Αζερμπαϊτζάν, Αρμενία, Γεωργία. Μετά Αφγανιστάν. Σφίγγεται το στομάχι μου, αλλά με συνετίζω. Υπάρχει σημαντικότερο να αξιώνεσαι εν ζωή το πέταγμά τους; «Πάρε με όταν φτάσεις», Με το που το προφέρεις, μπουνιά στο στομάχι. Αυτόματα, αυθόρμητα, μια σύνδεση δευτερολέπτου με όσους –πολλούς– δεν έφτασαν, σαν συλλογικό μας τραύμα. Πες το και ένα αόρατο κεράκι μνήμης. 

Γεια σου σε κάθε επεισόδιο της «Κεραίας», το τηλεοπτικό μου εγχείρημα. Στους λατρεμένους συνεργάτες μου που μας συνδέουν οι ίδιες αξίες. Τον Αρη, τη Βούλα, τον Θοδωρή, τον Κώστα, την Ελια, τον Λεωνίδα, τη Λίλα. Και σε όσους εμπιστεύονται να μας μιλήσουν, μόνο για τον λόγο ότι κάτι σημαντικό αξίζει να μεταδώσουν. «Ποπό, κυρία Βιτάλη, δεν τα πάω καλά με τις κάμερες», «Τότε είστε ο άνθρωπός μας» τους απαντάω. Με συγκινούν οι αμήχανοι. Οι αφοσιωμένοι. Σπουδαίοι καθημερινοί που «δεν το κάνουν θέμα». Κάθε φορά λέω την ίδια φράση: «Μα υπάρχουν τέτοιοι άνθρωποι!». Δείτε το θαύμα της Χαλκίδας που υπό την καθοδήγηση μιας κοινωνικής λειτουργού άδειασαν μια δομή, 50 παιδιά σε εξαιρετικές ανάδοχες οικογένειες. Δείτε τον πατέρα Κλήμη και το έργο του στις γυναικείες φυλακές. Δείτε τον Πέτρο Δαμιανό και το έργο του στα σχολεία των φυλακών. Δείτε την κυρία Καρέλια, την Εύα Νάθενα, δείτε, δείτε… Υπάρχουν. Υπάρχουν! 

Γεια σου στο «Το Ψυχόμετρο», το τέταρτο βιβλίο μου για κάθε μου συνάντηση με αναγνώστες και στις παρουσιάσεις βιβλίων. Η αγκαλιά σας, η σύνδεσή μας μέσα από λέξεις, σελίδες σημειωμένες, η κάθε φράση σας. Τι να ήταν τα βιβλία χωρίς αναγνώστες, τι να ήταν οι εκπομπές χωρίς τηλεθεατές, τι να ήταν τα χρονογραφήματα χωρίς σχολιαστές; Σας φιλώ από τα βαθιά μου. Γεια σου στην τιμητική πρόσκληση στη Θεολογική Σχολή του ΕΚΠΑ για να παρακολουθήσουμε μαζί με φοιτητές το επεισόδιο «Μια Ελληνίδα στο Αουσβιτς – Βάσω Σταματίου» και να συνομιλήσουμε. Θα χάρηκε η ψυχή της Βάσως στον ουρανό. Γεια σου στο Deree-The American College of Greece και στην πρόσκληση στο TEDx. Γεια σου στο τραγουδι «Ζωή ζωένια» που έγραψα τους στίχους και ο Τάσος Μελετόπουλος τη μουσική. Μεγάλη υπόθεση, μια ψυχής μάχη, ο τρόπος να αντιστρέφεις πόνο σε δημιουργία. 

Γεια σου στα γενέθλιά μου όπως τα πέρασα στην Πορτογαλία. Κοντά τους. Στον Αρίστο, στην Μόνικα, στις εγγονές μου Ρέα Μαρία, στην Βικτώρια. Στον τρόπο που μας ξενάγησαν στη ζωή τους. Και γέμιζε η ψυχή μου γαλήνη, πληρότητα, γέλιο, τραγούδια δικά τους και «αυτό της γιαγιάς». Το να αποχαιρετάς ήσυχη, είναι μεγάλη ευλογία. Και μεγάλη τιμή που σου κάνουν. Γεια σου σε κάθε άνοιγμα ψυχής με τον Αριστείδη και στη βεβαιότητα ότι πάντα θα συνεννοηθούμε.   

Γεια σου στον Γιώργο για εκείνη την ημέρα σε μια ταράτσα. Κι όπως αγνάντευα τη θάλασσα από ψηλά, γέμισα περηφάνια για τη διαδρομή του, και κοίταξα στον ουρανό και λες και συνάντησα και εκείνου το βλέμμα να μου κλείνει το μάτι, με ακριβώς τα ίδια συναισθήματα. Γεια σου στη Λίλα για την πυξίδα της, που δεν έχασε ποτέ από εσωτερικότητα, ακεραιότητα, δοτικότητα και απολυπραγματωσύνη, όχι αχαλίνωτη αλλά στοχοπροσηλωμένη στις ίδιες αξίες. Γεια σου στην Εριέττα, όπως γελάει να με τρομάζει και μετά με αγκαλιάζει. Στο ότι με πέρασε σε ύψος (σιγά τη δυσκολία) και με πειράζει «Τοσοδούλα». Και στον Μάξιμο, όπως τον ακούω να παίζει πιάνο. 

Γεια σου στα εγγόνια, γιατί είναι ρόλος-μπόνους της ζωής. Εύκολη αγάπη, καθαρή αγάπη. Χωρίς υποχρεώσεις, Μόνο αγάπη. Ε, δεν δικαιούται και κάτι εύκολο ο άνθρωπος; 

Γεια σου στα φιλαράκια μου. Και στις συνεννοήσεις των βλεμμάτων μας. Τι να μας λένε τα λόγια; Κοντά σας ζεστάθηκε ωραία η ψυχή μου και φέτος! Και γράψαμε αναμνήσεις, που είναι οι πιο φερέγγυες επενδύσεις.

Γεια σου στην αλλαγή κι αυτού του χρόνου. Σε εκείνο το μαγευτικό μέρος, στην εξοχή της Αγγλίας. Μα τι ωραία σκέψη! Και έτσι όπως μας έβλεπα έναν έναν γύρω από το μεγάλο τραπέζι και τον συν-δημιουργό να αναλαμβάνει μια πρόποση… Αλλά κι έτσι όπως αποχαιρετιστήκαμε με έναν δικό μας μυστικό κωδικό «όλοι, όλοι, όλοι»… Αναθάρρεψα ένα «Πάμε δυνατά!». Πολύτιμοι, σημαντικοί μου! Μαζί σας. Κοντά σας. Ευγνώμων. Δύσκολοι καιροί. Και πότε ήταν εύκολοι; 

Καλή χρονιά σε όλους. Σε μια ζωή ζωένια.           

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News