Υπάρχουν άνθρωποι που, εκτός από τις πέντε αισθήσεις, διαθέτουν και μία παράλληλη, έκτη αίσθηση. Αυτή της ηθικής. Όπως οι δάσκαλοι στο Κερατσίνι και το Πέραμα που μαζεύουν οι ίδιοι τρόφιμα για να ταΐσουν τους μαθητές τους – όσων οι γονείς είναι άνεργοι. (Καθημερινή 30-11-2011) Ή η Αλβανίδα μετανάστρια οικιακή βοηθός που εξακολουθεί να περιποιείται την υπερήλικη πρώην εργοδότρια της. Η σύνταξη της δεύτερης απλώς δεν επαρκεί πλέον. Για τίποτα. Ή ακόμη η ομάδα «Συμμερίζομαι», ως επί το πλείστον γυναίκες, που αναλαμβάνουν ολόκληρες οικογένειες που πλήττονται από την κρίση και με καθημερινή παρουσία μεριμνούν για όλα: από το φαγητό της ημέρας μέχρι την υγειονομική τους φροντίδα.

Όλα αυτά στο περιθώριο της κοινωνικής πρόνοιας. Η έννοια της μέριμνας ποτέ δεν απετέλεσε κεντρικό ζήτημα για τη δυτική πολιτική θεωρία. Αλλά δεν μπορούμε να προσδοκούμε από όλους τους ανθρώπους να θυσιάζουν την προσωπική τους ζωή και τα ατομικά τους συμφέροντα για να υπηρετούν όσους έχουν ανάγκη. Αντίθετα, πρέπει να απαιτούμε από την κοινωνία να επιτυγχάνει αυτή την ισορροπία και να μην αφήνει τους πολίτες στην τύχη τους. Το ερώτημα είναι κεντρικό. Η απάντηση του ακόμη πιο επιτακτική σήμερα που η Ελλάδα της κρίσης δημιουργεί όλο και περισσότερους αδύναμους. Μπορεί να υπάρξει πολιτική που, πέρα από τη χρηστή οικονομική διαχείριση, θα θέσει στο επίκεντρο τη μέριμνα;

Θα ήθελα να ακούσω αυτό το ερώτημα να διατυπώνεται από τα πλέον επίσημα χείλη. Από τον τεχνοκράτη πρωθυπουργό μας κ. Λουκά Παπαδήμο, σε ένα διάγγελμα προς τον ελληνικό λαό που δεν θα αφορά μόνο τα νούμερα αλλά και τρόπους για το πώς οι δημόσιοι θεσμοί μπορούν να υποστηρίζουν ουσιαστικά την καθημερινή ζωή των ανθρώπων. Από τους δελφίνους του ΠΑΣΟΚ, εάν έπαυαν να κλείνουν το μάτι προς την υπαρκτή αριστερά  και αντιμετώπιζαν τα υπαρκτά προβλήματα με πιο αριστερή λογική. Από τον εν αναμονή πρωθυπουργό κ. Αντώνη Σαμαρά, ίσως για το πώς το κράτος μπορεί να επωφεληθεί από την εμπειρία και από την παρουσία των μη κυβερνητικών οργανώσεων που αναλαμβάνουν μεγάλο μέρος αυτού του έργου στη χώρα μας.   Τέλος, από τους εκπροσώπους της αριστεράς: να μιλήσουν για την έννοια της μέριμνας ως ιδανικό για μία πιο δημοκρατική και πιο πλουραλιστική πολιτική.

Άλλωστε με τη μέριμνα ισχύει ό,τι και με τους αναπήρους. Όλοι μπορεί να τη χρειαστούμε κάποια στιγμή –όπως όλοι κινδυνεύουμε σύμφωνα με τον νόμο των πιθανοτήτων να μείνουμε ανάπηροι από τροχαίο.

Διαβάστε: Joan C. Tronto, «Για μία πολιτική της μέριμνας (care) σ’ έναν ευάλωτο κόσμο», Εκδόσεις Πόλις, Οκτώβριος 2011

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News