573
Συντριβάνι σε ένα καμένο σπίτι στο Μάτι. Τα σπίτια είχαν καεί πριν από τη σύσκεψη του Τσίπρα στην Πυροσβεστική... | REUTERS/Costas Baltas

Το «σύνδρομο Τσερνόμπιλ»

Συντριβάνι σε ένα καμένο σπίτι στο Μάτι. Τα σπίτια είχαν καεί πριν από τη σύσκεψη του Τσίπρα στην Πυροσβεστική...
|REUTERS/Costas Baltas

Το «σύνδρομο Τσερνόμπιλ»

Ανάμεσα στην πρόσφατη πύρινη τραγωδία στην Ανατολική Αττική και στο πυρηνικό δυστύχημα του 1986 στο Τσερνόμπιλ της Σοβιετικής Eνωσης υπάρχουν τόσο μεγάλες διαφορές ώστε κάθε άμεση σύγκριση θα ήταν άστοχη. Η πολιτική και επικοινωνιακή όμως διαχείριση της τραγωδίας εκ μέρους της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ θυμίζει έντονα την σοβιετική αντιμετώπιση του δυστυχήματος στο Τσερνόμπιλ.

Τις πρώτες κρίσιμες ώρες μετά την έκρηξη και τη διαφυγή ραδιενέργειας στην ατμόσφαιρα, η Σοβιετική Ένωση αποσιώπησε  το συμβάν. Μόνο όταν οι αρχές της Σουηδίας είχαν ήδη εντοπίσει υψηλές τιμές ραδιενέργειας στη χώρα τους, αναγκάστηκε η σοβιετική πλευρά να παραδεχθεί, με καθυστέρηση τριών σχεδόν ημερών, ότι υπήρξε δυστύχημα. Το πρώτο αναλυτικό ρεπορτάζ για το δυστύχημα δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Πράβντα» 10 ημέρες μετά το συμβάν! Επί μέρες το σοβιετικό καθεστώς κρυβόταν πίσω από έναν τοίχο σιωπής, άρνησης και παραπληροφόρησης. Η σοβιετική προπαγάνδα και τα φερέφωνά της διέδιδαν ότι η διαρροή ραδιενέργειας και η επικίνδυνη μόλυνση είναι ιμπεριαλιστικές συκοφαντίες. Μέλη του ΚΚΕ φωτογραφίζονταν δημόσια να τρώνε απτόητοι φράουλες από την Ουκρανία.

Πολλοί αναλυτές υποστηρίζουν ότι το πυρηνικό δυστύχημα του Τσερνόμπιλ και η ατυχής διαχείρισή του επιτάχυνε την κατάρρευση του σοβιετικού καθεστώτος. Αυτό που εξόργισε τους πολίτες της Σοβιετικής Ενωσης αλλά και των άλλων χωρών που βίωσαν τις συνέπειες δεν ήταν τόσο το δυστύχημα αυτό καθαυτό, αλλά η προσπάθεια απόκρυψης και αποφυγής των ευθυνών και η αφόρητη αλαζονεία του καθεστώτος.

Οι νέο-κομμουνιστές της ριζοσπαστικής Αριστεράς που μας κυβερνούν σήμερα δεν φαίνεται να διαθέτουν μεγαλύτερη ικανότητα διαχείρισης κρίσεων απ’ ό,τι οι σοβιετικοί ιδεολογικοί τους πρόγονοι. Όχι μόνο στην ουσιαστική διαχείριση της κρίσης αλλά ούτε καν στην επικοινωνιακή.

Την ώρα που δεκάδες κάτοικοι άφηναν την τελευταία τους πνοή ο ελληνικός λαός παρακολουθούσε ζωντανά μια άθλια πρωθυπουργική παράσταση στο Συντονιστικό Επιχειρησιακό Κέντρο του Πυροσβεστικού Σώματος: χαλαρή κουβεντούλα καφενείου παρά συνεδρίαση που αποσκοπούσε στην επείγουσα υιοθέτηση και άμεση υλοποίηση επιχειρησιακών αποφάσεων.

Την ίδια κρίσιμη ώρα που εκατοντάδες κάτοικοι αγωνίζονταν για να σωθούν και παρέμεναν ώρες στη θάλασσα, υπουργοί και άλλοι κυβερνητικοί ξεκινούσαν οργανωμένη εκστρατεία τρομοκράτησης των δημοσιογράφων και των ΜΜΕ που υπερ-πρόβαλαν, κατά τη γνώμη τους, την εξελισσόμενη τραγωδία,. Τις πρώτες κρίσιμες ώρες της εξάπλωσης της φωτιάς τα κυβερνητικά ΜΜΕ υποβάθμισαν την κρισιμότητα της κατάστασης αντί να στείλουν άμεσο μήνυμα σε όλους τους κατοίκους της περιοχής ότι η κατάσταση είναι ανεξέλεγκτη και χρειάζεται άμεση απομάκρυνση.

Τρεις ημέρες μετά την καταστροφή και ενώ το μέγεθός της ήταν πλέον ορατό οργάνωσαν συνέντευξη Τύπου των αρμόδιων υπουργών και υπηρεσιακών παραγόντων για να απονείμουν έπαινο στον εαυτό τους και να μας πουν, ότι  «όλα έγιναν σωστά». Την ίδια στιγμή οι κρατικές αρχές αδυνατούν να δώσουν, μετά από τέσσερις ημέρες, τον αριθμό των αγνοουμένων. Συνεχίζουν να αφήνουν υπονοούμενα για «οργανωμένα συμφέροντα» χωρίς κανένα σοβαρό στοιχείο.

Οι απίστευτες δυσλειτουργίες στην αντιμετώπιση της κρίσης από τις φονικές πυρκαγιές στην Ανατολική Αττική έχει ήδη προκαλέσει σοβαρές πολιτικές παρενέργειες. Σε τελική ανάλυση η δύναμη κάθε συστήματος διακυβέρνησης εξαρτάται μεταξύ άλλων και από την ικανότητά του να ανταποκριθεί σε κάτι απροσδόκητο. Αυτό όμως που εξοργίζει περισσότερο τους πολίτες δεν είναι μόνο η αδυναμία αντιμετώπισης της κρίσης αλλά κυρίως η καθεστωτική αλαζονεία των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ. Οι διάλογοι του υπουργού Εθνικής Άμυνας με τους κατοίκους τις περιοχής θυμίζουν εποχές Τσαουσέσκου και μάλιστα την τελευταία του περίοδο.

Οι επόμενες ημέρες και εβδομάδες θα δείξουν αν το «σύνδρομο Τσερνόμπιλ» και η αλαζονική συμπεριφορά θα έχουν πολιτικό κόστος για τον Πρωθυπουργό και την παρέα του.


* Ο Δημήτρης Κούρκουλας διετέλεσε υφυπουργός Εξωτερικών, υπεύθυνος για Ευρωπαϊκές Υποθέσεις, την περίοδο Ιούνιος 2012-Ιανουάριος 2015. Υπήρξε στέλεχος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και διετέλεσε Πρέσβης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον Λίβανο, στη Βουλγαρία και στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη. Το 2016 ίδρυσε τον εκδοτικό οίκο ΔΙΑΜΕΤΡΟΣ