Ξυπνάς το πρωί, κοιτάς το ρολόι, παίρνεις μια βαθιά ανάσα. Η αντίστροφη μέτρηση της ημέρας ξεκινάει αλλά εκείνο που σε αγχώνει περισσότερο είναι πώς θα τη διασχίσεις και, κυρίως, σε πόσο χρόνο και με πόσο κόπο. Ξέρεις ότι στο τέλος της διαδρομής θα είσαι εξουθενωμένος, σαν να έχεις διασχίσει χιλιόμετρα με τα λάθος παπούτσια.

Η Αθήνα δεν είναι απλώς μια μεγάλη πόλη, είναι μια καθημερινή απώλεια χρόνου, ενέργειας, υπομονής και αξιοπρέπειας ενίοτε, για όποιον επιχειρεί να μετακινηθεί.

Ας πούμε ότι παίρνεις το μετρό. Τις ώρες αιχμής, πολλές φορές δεν προλαβαίνεις καν να μπεις στο συρμό από την κοσμοσυρροή. Βλέπεις τους συρμούς να έρχονται τίγκα ο ένας μετά τον άλλο, κάποια στιγμή μπαίνεις, γιατί δεν μπορείς να περιμένεις άλλο. Σπρώχνεσαι, σφίγγεσαι, δυσφορείς, αναρωτιέσαι αν τελικά σου αξίζει αυτή η «μαζική αγκαλιά». Αλλες φορές ο σταθμός που σε εξυπηρετεί είναι κλειστός λόγω έργων, κάτι που συμβαίνει συχνά τον τελευταίο καιρό. Μπαίνεις ανέμελος δηλαδή και ακούς από τα μεγάφωνα ότι ο συρμός σταματάει τρεις στάσεις πριν τον προορισμό σου. Αναγκαία τα έργα, σκέφτεσαι, αλλά γιατί να τα κάνουν τις ώρες λειτουργίας του μετρό;

Και τα λεωφορεία; Εκεί επικρατεί μια ωδή στην ασυνέπεια. Δεν ξέρεις πότε θα περάσει, αν θα περάσει, δεν ξέρεις πόσο κόσμο θα έχει μέσα, αν θα σταθείς όρθιος ή θα καταλήξεις αγκαλιά με τον επόμενο άγνωστο. Κάθε δρομολόγιο μοιάζει με λαχείο που αγοράζεις χωρίς καν να ελπίζεις ότι θα κερδίσεις.

Να πάρεις αυτοκίνητο; Σε μια πόλη όπου το μποτιλιάρισμα έχει γίνει τρόπος ζωής, το μόνο που μπορείς είναι να ευχηθείς στον εαυτό σου καλή τύχη και να αποδεχτείς το γεγονός ότι θα χάνεις 111 ώρες τον χρόνο κολλημένος στην κίνηση. Τόσες ώρες έχασε ο μέσος οδηγός στην Αττική το 2024, έξι ώρες περισσότερες από το 2023. Ενώ κατά μέσο όρο, και πάλι σύμφωνα με στατιστικά δεδομένα, θα διανύεις δέκα χιλιόμετρα σε τριάντα λεπτά. Ο τέλειος τρόπος για να σπάσουν τα νεύρα σου.

Τι σημαίνει αυτό σε βάθος χρόνου; Οτι χάνεις, όχι μόνο ώρες, αλλά εβδομάδες και μήνες από τη ζωή σου μπροστά από το τιμόνι ή βουτηγμένος μέσα στην αγωνία των δρομολογίων. Χάνεις, κυριολεκτικά, χρόνο που θα μπορούσες να κατανείμεις σε φίλους, οικογένεια, δραστηριότητες, άλλες υποχρεώσεις ή απλώς, ξεκούραση.

Σκέφτεσαι ότι σε άλλες, μεγάλες ευρωπαϊκές πόλεις δεν θα ήσουν τόσο γαντζωμένος στη μονομανία του ΙΧ. Σκέφτεσαι ότι θα είχες κάποιες εναλλακτικές, ένα λειτουργικό μετρό, ένα δίκτυο λεωφορείων και τρένων με συχνά δρομολόγια, αξιόπιστα. Εδώ; Οχι μόνο λείπουν οι εναλλακτικές, αλλά οι υπάρχουσες υπηρεσίες είναι τόσο στριμωγμένες, τόσο δυσλειτουργικές και απρόβλεπτες, που νιώθεις παγιδευμένος και ανήμπορος. Κυριολεκτικά, δεν ξέρεις τι να κάνεις.

Τα ΜΜΜ στην Αθήνα, θεωρητικά, είναι αυτά που θα έπρεπε να έχει μια μεγάλη ευρωπαϊκή πόλη. Έχεις μετρό, λεωφορεία, τρόλεϊ, τραμ, έχεις προαστιακό. Αλλά όταν το σύστημα δεν μπορεί να σηκώσει το βάρος του όγκου των πολιτών και των σύγχρονων μοτίβων μετακίνησης, λόγω έλλειψης συρμών, προσωπικού, υποδομών κ.τ.λ., αυτά που έχεις εδώ μοιάζουν με ανέκδοτο. Το ζεις καθημερινά και βιώνεις τις συνέπειες.

Σύμφωνα με στατιστικά, όποιος επιλέγει δημόσια συγκοινωνία στην Αθήνα περνά κατά μέσο όρο 71 λεπτά την ημέρα για μετεπιβιβάσεις, καθυστερήσεις, περιμένοντας σε στάσεις και σταθμούς. Πολλοί,  το 16% για την ακρίβεια, αφιερώνουν πάνω από δύο ώρες ημερησίως μόνο για το πηγαινέλα τους. Είναι εξωφρενικό και δεν είναι απλώς θέμα χρόνου. Είναι θέμα ψυχολογίας. Είναι η υπομονή που καταρρέει, είναι η πρώτη ανάσα που χάνεις κάθε πρωί στο μποτιλιάρισμα, και δεν την ξαναβρίσκεις. Είναι το άγχος που κολλά στο λαιμό σου κάθε φορά που κοιτάς στο ρολόι και σκέφτεσαι: «Θα φτάσω ποτέ; Θα προλάβω;».

Σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις, δεν είναι ποτέ τόσο μαύρα, τόσο ασφυκτικά περιορισμένα, τα δεδομένα μετακίνησης. Μπορεί να μην έχεις το ένα, αλλά έχεις το άλλο. Υπάρχει δίκτυο μετακίνησης που ρέει ομαλά, χωρίς «ναι μεν, αλλά». Στην Αθήνα, έχουμε φτάσει στο σημείο να μη μας νοιάζει αν θα είναι άνετη η μεταφορά, να μας ενδιαφέρει μόνο αν θα γίνει.

Εχουμε φτάσει στο σημείο κάθε πρωί, ξυπνώντας, να μην προετοιμαζόμαστε για τη δουλειά. Να προετοιμαζόμαστε για το χάος. Για τον συμβιβασμό. Για το δράμα της μετακίνησης στην πόλη. Και το χειρότερο; Δεν βλέπεις φως στον ορίζοντα. Η κίνηση, οι υπερφορτωμένοι συρμοί, οι καθυστερήσεις, οι απρόσμενες αλλαγές, δεν είναι μια κακή μέρα. Δεν είναι η εξαίρεση, έχει γίνει ο κανόνας που ορίζει την καθημερινότητά μας.

Αυτή είναι η Αθήνα του 2025. Μια πόλη χωρίς επιλογές για όποιον αναγκαστικά πρέπει να βγει από το σπίτι του και να τη διασχίσει. Τα έχει όλα, αλλά προχείρως, αδέξια και ημι-λειτουργικά. Σε βάζει να παίζεις ένα παιχνίδι καθημερινής επιβίωσης στους δρόμους της κι εσύ δέχεσαι να κινηθείς μέσα σε αυτό, γιατί απλώς δεν σου αφήνει κανέναν άλλο δρόμο να πάρεις.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News