718
Τα Λιβάδια της Τήλου από ψηλά | Marie Therese Magnan/Flickr

Τήλος, το πρώτο ενεργειακά αυτόνομο νησί στη Μεσόγειο

Κική Τριανταφύλλη Κική Τριανταφύλλη 17 Ιουνίου 2017, 12:20
Τα Λιβάδια της Τήλου από ψηλά
|Marie Therese Magnan/Flickr

Τήλος, το πρώτο ενεργειακά αυτόνομο νησί στη Μεσόγειο

Κική Τριανταφύλλη Κική Τριανταφύλλη 17 Ιουνίου 2017, 12:20

Αν πάτε για πεζοπορία στα μονοπάτια της Τήλου το πιθανότερο είναι ότι δεν θα συναντήσετε ανθρώπους αλλά φιλικές πέρδικες, σπάνιες ορχιδέες και αετούς που απειλούνται με εξαφάνιση, γράφει η  γνωστή για τα άρθρα της περί την Ελλάδα Ρέιτσελ Χάουαρντ στον Guardian για το μοναδικό αυτό νησί στα Δωδεκάνησα. Γιατί ολόκληρη η Τήλος είναι ένα φυσικό καταφύγιο για περισσότερα από 150 είδη αυτόχθονων και αποδημητικών πτηνών, πάνω από 650 ποικιλίες φυτών και περίπου 500 μόνιμους κατοίκους. Η εξαιρετική βιοποικιλότητά της οφείλεται σε ένα δίκτυο υπόγειων πηγών που τροφοδοτούν πέντε υγροβιότοπους. Οφείλεται, όμως, επίσης στον αείμνηστο δήμαρχο Τάσο Αλιφέρη, έναν αφοσιωμένο γιατρό και οικολόγο, που χάρισε στην Τήλο τον τίτλο του «πράσινου νησιού της Ελλάδας».

«Οραματιστής και ρηξικέλευθος, συγκρούστηκε με κατεστημένα συμφέροντα και αντιλήψεις, με μόνο γνώμονα το καλό του νησιού του και πέτυχε ανάπτυξη με οικολογικό χαρακτήρα, που συγκέντρωνε πανευρωπαϊκό ενδιαφέρον. Διεκδίκησε και πέτυχε την απόκτηση πλοίου της Τήλου, που έδωσε φτερά στο νησί, την απαγόρευση του κυνηγιού, αποτόλμησε με θάρρος και στο όνομα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων τον πρώτο γάμο ομοφύλων», αναφέρει η ιστοσελίδα της Τήλου αποχαιρετώντας τον πρωτοπόρο της δήμαρχο.

Πράγματι ο Αλιφέρης, το 1993 απαγόρευσε το κυνήγι και το 2008 τέλεσε τους πρώτους ομοφυλοφιλικούς γάμους (πολύ πριν γίνουν νόμιμοι στην Ελλάδα, το 2015). Η σημερινή δήμαρχος του νησιού Μαρία Καμμά-Αλιφέρη (σύζυγος του αδελφού του Τάσου Αλιφέρη) συνεχίζει το έργο του, υποστηρίζοντας τη βιώσιμη ανάπτυξη και τα ανθρώπινα δικαιώματα. Η κυρία Καμμά έχει απευθύνει ανοιχτή πρόσκληση σε οικογένειες προσφύγων να εγκατασταθούν στην Τήλο και σε συνεργασία με την ΜΚΟ SolidarityNow και την UNHCR δημιουργεί προστατευόμενα καταλύματα, μαθήματα γλώσσας και προγράμματα καθοδήγησης για να βοηθήσει τους αιτούντες άσυλο να δημιουργήσουν επιχειρήσεις βιολογικής γεωργίας μαζί με ντόπιους.

10065720265_4dc144fe07_k
Σήμερα οι επισκέπτες της Τήλου ανέρχονται σε 13.000 ετησίως, η δήμαρχος του νησιού, όμως, ελπίζει ότι οι οικολογικές πολιτικές της θα προσελκύσουν ακόμη περισσότερους (almekri01/Flickr)

«Θέλουμε να αναβιώσουμε παραδόσεις όπως η τυροκόμηση και η συλλογή φαρμακευτικών βοτάνων, που εξαφανίστηκαν εξαιτίας της μείωσης του πληθυσμού. Με την ένταξη των προσφύγων μπορούμε να ενισχύσουμε την τοπική οικονομία και να ενθαρρύνουμε τον οικολογικό τουρισμό», δήλωσε στον Guardian η δήμαρχος.

Σύντομα, εξάλλου, η Τήλος θα μπορούσε να γίνει ακόμη πιο «πράσινη» αφού  είναι το πρώτο νησί της Μεσογείου που πρόκειται να χρησιμοποιήσει αποκλειστικά αιολική και ηλιακή ενέργεια. Προς το παρόν τροφοδοτείται με ηλεκτρική ενέργεια (πετρελαίου) από την γειτονική Κω. Η μεταφορά γίνεται μέσω υποθαλάσσιου καλωδίου, που όμως είναι πολύ ευάλωτο με αποτέλεσμα τις συχνές διακοπές ρεύματος.

Με την εγκατάσταση μιας ανεμογεννήτριας και ενός μικρού φωτοβολταϊκού πάρκου, η Τήλος δημιουργεί, τώρα, ένα υβριδικό μικρο-πλέγμα που θα παράγει και θα αποθηκεύει ενέργεια. Η εγκατάσταση είναι ήδη σε εξέλιξη ενώ τον Σεπτέμβριο ξεκινάει ένα δοκιμαστικό πρόγραμμα 18 μηνών -στο πλαίσιο ενός έργου ύψους 15 εκατ. ευρώ-, που χρηματοδοτείται κυρίως από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η Τήλος θα μπορούσε, μάλιστα, να εξάγει την επιπλέον ενέργεια στην Κω. Ο στόχος είναι να αναπτυχθούν παρόμοια έργα και σε άλλα μικρά νησιά της Ευρώπης.

12043142_874974775918284_1910416711947136762_n
Η Τήλος είναι το πρώτο νησί της Μεσογείου που πρόκειται να χρησιμοποιήσει αποκλειστικά αιολική και ηλιακή ενέργεια (TilosHorizon/Facebook)

Οικονομική στήριξη δόθηκε και στο Πάρκο Τήλου, μη κερδοσκοπικό σωματείο κατοίκων που έχει συσταθεί για την προστασία και την προώθηση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς του νησιού και την αναβάθμιση του Κέντρου Πληροφόρησης, όπου οι επισκέπτες μπορούν να βρουν χάρτες με μονοπάτια φυσικού κάλλους, τα καλύτερα σημεία για την παρατήρηση σπάνιων πουλιών και που μπορούν να κάνουν κανό και άλλες δραστηριότητες.

Σήμερα οι επισκέπτες της Τήλου ανέρχονται σε 13.000 ετησίως, η δήμαρχος του νησιού, όμως, ελπίζει ότι οι οικολογικές πολιτικές της θα προσελκύσουν ακόμη περισσότερους, ειδικά, ευαίσθητους περιβαλλοντικά. «Η Τήλος έχει πολλούς πιστούς οπαδούς που έρχονται κάθε χρόνο εδώ και 30 χρόνια», λέει η κυρία Καμμά. «Τώρα παρατηρούμε πολύ μεγαλύτερο ενδιαφέρον από νέους που έχουν ακούσει για την Τήλο χάρη στο έργο ανανεώσιμης ενέργειας. Τους αρέσει αυτό που κάνουμε και θέλουν να στηρίξουν το νησί»,  είπε στην Χάουαρντ.

Η δήμαρχος ελπίζει, επίσης, ότι η θετική δημοσιότητα θα βοηθήσει στην προσέλκυση πρόσθετης χρηματοδότησης για την εγκατάσταση ηλιακού φωτισμού στους δρόμους, την εισαγωγή ηλεκτρικών ποδηλάτων και μοτοσικλετών για το δημοτικό προσωπικό και τη δημιουργία σταθμών φόρτισης ηλεκτρικών αυτοκινήτων: «Συνήθως είναι δύσκολο σε μια μικρή νησιωτική κοινότητα να σπάσει την παράδοση, αλλά στην Τήλο, ανέκαθεν, καλωσορίζαμε τις εναλλακτικές λύσεις», λέει, «Και αν μπορούμε να το κάνουμε εμείς αυτό, τότε μπορεί να το κάνει ο καθένας».