Αν υπάρχουν κοινοτυπίες στην επικοινωνιακή διαχείριση της κρίσης νομίζω δεν χρειάζεται καν να το συζητάμε.

Είναι δεδομένο και εξακριβωμένο ότι από την αρχή της κρίσης υπάρχουν αστοχίες και υπερβολές στην υπεράσπιση της ασκούμενης πολιτικής από την κυβέρνηση. Φράσεις-κλειδιά έχουν χρησιμοποιηθεί κατά κόρον από τα επικοινωνιακά επιτελεία των κυβερνήσεων της τελευταίας τριετίας, έχουν συζητηθεί σε τηλεοπτικά παράθυρα και έχουν αναπαραχθεί σε έντυπες και ηλεκτρονικές δημοσιεύσεις.

Λεκτικά πυροτεχνήματα μιας χρήσης τα οποία ουσιαστικά αποπροσανατολίζουν το κοινό και στρέφουν την προσοχή σε θέματα ήσσονος σημασίας και δημιουργούν πρόσκαιρες προσδοκίες οι οποίες τελικά διαψεύδονται, σε πολύ σύντομο χρόνο. Σε απλά ελληνικά, δεν προάγουν ούτε τον δημόσιο διάλογο, αλλά ούτε και βοηθούν στην εξεύρεση λύσεων.

Το μόνο που εξυπηρετούν είναι η πόλωση και η φαυλότητα του δημόσιου λόγου αφού αποτελούν συστατικά πολιτικής άλλων εποχών. Για να αλλάξει μια κοινωνία πρέπει καταρχήν να αλλάξει ο πολιτικός λόγος και η γλώσσα που χρησιμοποιείται, παρά τις απεγνωσμένες προσπάθειες να απαλλαχθεί από τα ξύλινα χαρακτηριστικά παραμένει αν όχι ξύλινη τουλάχιστον κόντρα πλακέ. Δεν υπάρχει έμπνευση. Απουσιάζει παντελώς η φαντασία και δεν αξιοποιείται σε καμία περίπτωση ο πλούτος της υπέροχης γλώσσας που μας κληροδότησαν οι πρόγονοί μας και ομιλείται, με ελάχιστες παραλλαγές, εδώ και 4.000 χρόνια.

Προχθές, για νιοστή φορά, ακούσαμε από τα χείλη του υπουργού Οικονομικών την απόλυτα κλισέ κατά την ταπεινή μου γνώμη φράση των χρόνων του μνημονίου. «Υπάρχει φως στο τούνελ», είπε ο κ. Στουρνάρας αντιγράφοντας έτσι άθελα ή ηθελημένα όλους τους προγενέστερους υπουργούς, πρωθυπουργούς και παράγοντες της οικονομικής ζωής που, κατά το παρελθόν, έκαναν την ίδια διατύπωση.

Ας δεχτούμε κάτι ως αξίωμα: η πολιτική διατύπωση έχει στοιχεία τηλεοπτικής σαπουνόπερας. Υπάρχει ο κανόνας όπου η ίδια φράση επαναλαμβάνεται πολλές φορές σε κάθε επεισόδιο ώστε να γίνει εύπεπτη και κατανοητή στο κοινό. Απλώς, στη συγκεκριμένη περίπτωση, το σίριαλ δεν αρέσει σε κανέναν γιατί η πλοκή είναι μονοσήμαντη και επαναλαμβανόμενη, ενώ επίσης δεν υπάρχει ο ήρωας που θα δώσει τέλος στα δεινά, όπως γίνεται συνήθως σε αυτού του είδους τα θεάματα.

Η συγκεκριμένη φράση είναι «καμένη» από τους προκατόχους της. Είναι αποδυναμωμένη από την επανάληψή της. Είναι καταχωρημένη αρνητικά στο υποσυνείδητο ενός λαού ο οποίος μπήκε στο τούνελ χωρίς να γνωρίζει ότι είναι τόσο μακρύ και δεν έχει καν τον ελάχιστο φωτισμό. Είναι απλώς επικοινωνιακό σφάλμα να ξαναχρησιμοποιείς φθαρμένα τσιτάτα για να υπενθυμίσεις στο τέλος  της ομιλίας σου και μετά από αράδιασμα παντελώς αδιάφορων δεικτών, το αυτονόητο. Ότι, δηλαδή, η χώρα έχει διανύσει μόνο τα 2/3 ή τα 3/4 τέλος πάντων, μιας διαδρομής που το τρένο πρέπει να ανησυχεί περισσότερο για το αν έχει καύσιμα παρά αν υπάρχει φως στο τέλος του τούνελ. Όλοι ξέρουν ότι το τρένο θα βγει κάποια στιγμή στο φως αλλά επίσης ξέρουν ότι στο τέλος της διαδρομής το τρένο θα έχει λιγότερους επιβάτες γιατί είναι προφανές ότι όταν το φορτίο είναι μεγάλο θες πολύ καύσιμο. Είναι πλέον κατανοητό σε όλους ότι το πρόβλημα δεν είναι το φως, ούτε το τούνελ, αλλά η ανεπάρκεια καύσιμου.

Ας αφήσουμε όμως τις θεωρίες και ας αναρωτηθούμε: υπάρχει, τελικά, φως στο τούνελ; Σαφώς και υπάρχει: κάθε Παρασκευή βράδυ στην τηλεόραση του Αlpha.

Νομίζω ότι ο μόνος που μπορεί να είναι ευχαριστημένος από την αέναη αναφορά στη συγκεκριμένη φράση είναι η συμπαθέστατη Αγγελική Νικολούλη η οποία, εδώ και είκοσι σχεδόν χρόνια, παρουσιάζει με μεγάλη επιτυχία την ομότιτλη εκπομπή. Τουλάχιστον αυτή δικαιούται να περηφανεύεται ότι έχει διαβεί πολλά τούνελ, ρίχνοντας φως σε ανεξιχνίαστες υποθέσεις. Σίγουρα δεν έχει ανάγκη διαφήμισης, αλλά αν συναντήσει τον κ. Στουρνάρα και τους προκατόχους του ας τους ευχαριστήσει καλού-κακού. Μπορεί και αυτοί να αναφέρονται στο δικό της Φως στο Τούνελ.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News