328
Οι ηγέτες των πέντε χωρών που υπέγραψαν τη συμφωνία: (από αριστέρα) Αζερμπαϊτζάν, Ιράν, Καζακστάν, Ρωσία, Τουρκμενιστάν | EPA/ALEXEY NIKOLSKY/SPUTNIK/KREMLIN / POOL

Ιστορική συμφωνία πέντε χωρών για το καθεστώς της Κασπίας

Protagon Team Protagon Team 12 Αυγούστου 2018, 17:51
Οι ηγέτες των πέντε χωρών που υπέγραψαν τη συμφωνία: (από αριστέρα) Αζερμπαϊτζάν, Ιράν, Καζακστάν, Ρωσία, Τουρκμενιστάν
|EPA/ALEXEY NIKOLSKY/SPUTNIK/KREMLIN / POOL

Ιστορική συμφωνία πέντε χωρών για το καθεστώς της Κασπίας

Protagon Team Protagon Team 12 Αυγούστου 2018, 17:51

Οι ηγέτες του Αζερμπαϊτζάν, του Ιράν, του Καζακστάν, της Ρωσίας και του Τουρκμενιστάν κατέληξαν σε κατ΄αρχήν συμφωνία για το νομικό καθεστώς της Κασπίας. Είναι μια ιστορική συμφωνία, η οποία βρισκόταν στα σκαριά επί 22 χρόνια.

Τη συμφωνία υπέγραψαν την Κυριακή στην πόλη Ακτάου του Καζακστάν οι πρόεδροι του Αζερμπαϊτζάν Ιλάμ Αλίγιεφ, του Ιράν Χασάν Ροχανί, του Καζακστάν Νουρσουλτάν Ναζαρμπάγιεφ, της Ρωσίας Βλαντίμιρ Πούτιν και του Τουρκμενιστάν Γκουρμπανγκουλάι Μπερντιμουχαμέντοφ.

Με το έγγραφο ρυθμίζεται η πρόσβαση στην θαλάσσια επιφάνεια αλλά και στον πυθμένα της Κασπίας καθώς και μια σειρά από άλλα ζητήματα, όπως η αλιεία, η κατασκευή πετρελαιαγωγών και περιβαλλοντικά ζητήματα.

Μια από τις σημαντικές παραγράφους της συμφωνίας είναι εκείνη η οποία απαγορεύει την παρουσία στρατιωτικών βάσεων και πλοίων μη παράκτιων κρατών στην περιοχή.

Ενας αριθμός ξεχωριστών διακυβερνητικών συμφωνιών που υπογράφηκαν στο Ακτάου καθορίζουν το πλαίσιο της συνεργασίας στο εμπόριο, τις μεταφορές και την πρόληψη επεισοδίων.

Η διαμάχη για την Κασπία ξεκίνησε μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Το νομικό καθεστώς της Κασπίας έγινε εξαιρετικά σημαντικό καθώς η περιοχή πλέον μοιραζόταν ανάμεσα σε πέντε διαφορετικά κράτη, αντί για δύο (την ΕΣΣΔ και το Ιράν).

Στις διαπραγματεύσεις με τις χώρες που προέκυψαν από την διάλυση της ΕΣΣΔ, η Τεχεράνη επέμεινε είτε στον διαχωρισμό της θαλάσσιας περιοχής σε πέντε ίσα τμήματα ή στην από κοινού ανάπτυξη όλων των φυσικών πόρων της Κασπίας.

Καμία από τις γειτονικές χώρες δεν συμφώνησε με αυτές τις προτάσεις και τρεις από αυτές, η Ρωσία, το Καζακστάν και το Αζερμπαϊτζάν, ουσιαστικά μοίρασαν τη βόρεια Κασπία ανάμεσά τους χρησιμοποιώντας διαχωριστικές γραμμές.

Και οι πέντε ηγέτες χαρακτήρισαν τη σημερινή συμφωνία ιστορική, αλλά έδωσαν λιγοστές πληροφορίες σχετικά με τον διαχωρισμό του πετρελαιοφόρου πυθμένα της Κασπίας.

Ωστόσο, καθιστώντας σαφές ότι το σημερινό έγγραφο που υπέγραψαν δεν είναι η τελική συμφωνία, ο ιρανός ηγέτης Ροχανί δήλωσε ότι η οροθεσία των συνόρων απαιτεί περαιτέρω διαβουλεύσεις και ξεχωριστές συμφωνίες ανάμεσα στα παράκτια κράτη παρότι η σημερινή θα λειτουργήσει ως βάση γι αυτό.

Η Κασπία θάλασσα είναι η μεγαλύτερη περίκλειστη θάλασσα του κόσμου, ενώ από πολλούς θεωρείται λίμνη. Είναι πλούσια σε κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου.