693
| Aegean Rebreath

Τα μικροπλαστικά στις ελληνικές παραλίες απειλούν τους θαλάσσιους οργανισμούς

Protagon Team Protagon Team 5 Μαΐου 2022, 13:06
|Aegean Rebreath

Τα μικροπλαστικά στις ελληνικές παραλίες απειλούν τους θαλάσσιους οργανισμούς

Protagon Team Protagon Team 5 Μαΐου 2022, 13:06

Την πρώτη μεγάλη έρευνα για την ύπαρξη μικροπλαστικών στις παραλίες της Ελλάδας υλοποίησε η Aegean Rebreath, σε συνεργασία με το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών-ΕΛΚΕΘΕ.

Για την πραγματοποίηση της έρευνας, ομάδα εθελοντών του οργανισμού Aegean Rebreath πραγματοποίησε δειγματοληψίες άμμου σε 20 παραλίες της Ελλάδας (Αττική, Ανάφη, Ζάκυνθο, Κέρκυρα, Κεφαλονιά, Σαντορίνη, Νίσυρο, Τήνο, Σύρο, Πάρο, Χανιά, Νάξο, Μεθώνη, Λευκάδα, Πήλιο, Aνδρο, Πάρο, Κέα).

Τα πλαστικά τεμάχια μικρού μεγέθους, που απομονώθηκαν με τη χρήση εξειδικευμένου εξοπλισμού, εστάλησαν στα εργαστήρια του Ελληνικού Κέντρου Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) όπου έγιναν λεπτομερής καταμέτρηση, διαχωρισμός σε μεγέθη και φασματομετρικός χαρακτηρισμός των πολυμερών, με στόχο την καταγραφή των χαρακτηριστικών τους (σχήμα, είδος πολυμερούς).

Συνολικά συλλέχθηκαν 36 δείγματα από 20 παραλίες της Ελλάδας και το 100% των δειγμάτων περιείχε κομμάτια πλαστικού. Στο σύνολο των παραλιών που μελετήθηκε καταγράφηκαν 3.778 κομμάτια/m2 μεγέθους μικρότερου των 2,5 cm.

Βάσει των αποτελεσμάτων, προκύπτει ότι ο μορφολογικός τύπος που παρουσιάζει μεγαλύτερη αφθονία στο σύνολο των παραλιών είναι τα θραύσματα (fragments) με ποσοστό κατά μέσο όρο 55% και ακολουθούν τα αφρώδη σωματίδια – φελιζόλ (foams) με ποσοστό κατά μέσο όρο 28%.

Παράλληλα, τα μίκρο (1-5 mm) και μέσο (5mm- 25mm) πλαστικά στο σύνολο φαίνεται να κατανέμονται διαφορετικά στις παραλίες του Αιγαίου και του Ιονίου πελάγους, παρατήρηση που μπορεί να αποδοθεί στις διαφορετικές πηγές μικροπλαστικών.

Η ανάλυση των φασμάτων, που παράχθηκε από τον εξειδικευμένο εξοπλισμό του ΕΛΚΕΘΕ, ανέδειξε το πολυαιθυλένιο (PE) ως το κυρίαρχο είδος πολυμερούς στο σύνολο των πλαστικών θραυσμάτων που αναλύθηκε, με ποσοστό 68%.

Εκτός από το πολυαιθελένιο, εντοπίστηκαν και άλλα είδη πολυμερών σε χαμηλότερα ποσοστά: 28% πολυπροπυλένιο (PP), 3% θερμοπλαστικό ελαστομερές (TPE) και μόλις 1% πολυαιθυλένιο τερεφθαλικού (PET).

Σύμφωνα με εκτιμήσεις ερευνητών, 4,8-12,7 εκατομμύρια τόνοι χρησιμοποιημένων πλαστικών καταλήγουν στη θάλασσα ως απορρίμματα κάθε χρόνο. Με βάση τα δεδομένα που διαθέτει η Aegean Rebreath, τα πλαστικά τεμάχια που συλλέγονται από τις παραλίες και τους βυθούς στην Ελλάδα αποτελούν το 78% των απορριμμάτων.

Η διαπίστωση της ανθεκτικότητας του πλαστικού στη βιοαποδόμηση και η μακροχρόνια παραμονή του στη θάλασσα και στις ακτές χωρίς να αλλοιώνεται, σε συνδυασμό με τις όλο και μεγαλύτερες απορριπτόμενες ποσότητες πλαστικών, έχουν ανησυχήσει την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα για τους κινδύνους που μπορούν να απειλήσουν τα θαλάσσια οικοσυστήματα. Ερευνες έχουν αποδείξει ότι τα πλαστικά μικρού μεγέθους αποτελούν κύρια πηγή πολλαπλών κινδύνων για τους θαλάσσιους οργανισμούς.

Eχει διαπιστωθεί επίσης ότι στις επιφάνειες των μικροπλαστικών προσκολλώνται ή προσροφώνται χημικοί τοξικοί ρύποι και άλλοι μολυσματικοί παράγοντες και με αυτό τον τρόπο μεταφέρονται παντού στον ωκεανό, είτε με τον άνεμο και τα θαλάσσια ρεύματα είτε μέσω οργανισμών που τα έχουν καταπιεί, διαχέοντας τη ρύπανση πολύ μακριά από την αρχική πηγή της. Πρόσφατα, μάλιστα, υπήρξε μελέτη και για την εισροή μικροπλαστικών στο ανθρώπινο σώμα.

Η μελέτη των μικροπλαστικών στις διάφορες συνιστώσες του θαλάσσιου περιβάλλοντος έχει συγκεντρώσει μεγάλο ενδιαφέρον παγκοσμίως από την επιστημονική κοινότητα, λόγω των αρνητικών συνεπειών τους, τόσο σε βιολογικό όσο και σε οικολογικό επίπεδο. Ανάλογο ενδιαφέρον υπάρχει και για τη χώρα μας, που διαθέτει τη μεγαλύτερη ακτογραμμή της Ευρώπης. Και για τον λόγο αυτόν, η συγκεκριμένη έρευνα είναι σημαντική, καθώς προσφέρει συμπεράσματα στην ερευνητική κοινότητα και συμβάλλει ενεργά στον καθορισμό προτεραιοτήτων. Τα συμπεράσματα που προκύπτουν αλλά και η έρευνα θα κατατεθούν στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Σημειώνεται ότι ασφαλή και πιο λεπτομερή συμπεράσματα θα μπορέσουν να εξαχθούν καθώς θα συνεχίζεται η παρακολούθηση των παραλιών και εμπλουτίζεται η βάση δεδομένων που δημιουργήθηκε με την πρώτη αυτή έρευνα για τα μικροπλαστικά στις ελληνικές παραλίες.

Σχετικά με την Aegean Rebreath

Η Aegean Rebreath ιδρύθηκε το 2017 για να απαντήσει στην επείγουσα ανάγκη για απορρύπανση των βυθών και να προαγάγει την προστασία της βιοποικιλότητας του Αιγαίου, η οποία αναμφισβήτητα κινδυνεύει λόγω της αλόγιστης εναπόθεσης απορριμμάτων στη θάλασσα. Μια μικρή, αρχικά, ομάδα από επαγγελματίες και ερασιτέχνες δύτες, περιβαλλοντολόγους, αλλά και ενεργούς πολίτες με κοινές ανησυχίες για την κατάσταση των ελληνικών θαλασσών, ξεκίνησε δράσεις υποβρύχιων και παράκτιων καθαρισμών. Μέσα σε σύντομο διάστημα, κατάφεραν να κερδίσουν το ενδιαφέρον και την υποστήριξη πολιτών και φορέων, με αποτέλεσμα η Aegean Rebreath να διευρύνει ολοένα και περισσότερο το έργο της. Ο οργανισμός ανέπτυξε το πρώτο εθνικό δίκτυο σταθμών συλλογής θαλάσσιων απορριμμάτων στη χώρα μας και συγκρότησε το πρώτο Δίκτυο Μπλε Δήμων, που αριθμεί 17 μέλη. Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί καταλυτικό παράγοντα για τη βιωσιμότητα των προσπαθειών απορρύπανσης αλλά και την ενίσχυση της περιβαλλοντικής κουλτούρας των πολιτών, των τοπικών κοινοτήτων και των εμπλεκόμενων φορέων.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News