Αρχίζοντας από τα βασικά: η επιτυχία της κυβέρνησης και του Κυριάκου Πιερρακάκη με την εκλογή του την Πέμπτη (11/12) στη θέση του προέδρου του Eurogroup είναι αδιαμφισβήτητη. Αυτό που περιέγραψε το Protagon ως «εκδίκηση της Ελλάδας» δεν είναι καθόλου μικρή υπόθεση. Και έχει πολλαπλές διαστάσεις: πολιτικές, οικονομικές, γεωοικονομικές, ακόμη και ψυχολογικές μετά το ανηλεές σφυροκόπημα της περασμένης δεκαετίας.
Επίσης, δεν θέλει και πολύ ρώτημα το γεγονός ότι ο Κυριάκος Μητσοτάκης θα παρουσιάσει ένα «πακέτο» πριν από τις επόμενες εκλογές (το 2027 ή και νωρίτερα), στο οποίο θα βάλει μέσα τη σταθερότητα, την ελληνική προεδρία της ΕΕ στο β’ εξάμηνο του 2027 και την παρουσία Πιερρακάκη στην κεφαλή του Eurogroup.
Η πρώτη θητεία έχει σημασία (όχι μόνο γιατί οδηγεί πιθανόν και σε δεύτερη). Ο κ. Μητσοτάκης θα μπορεί να υποστηρίξει προεκλογικά ότι απειλείται η ολοκλήρωση της θητείας του κ. Πιερρακάκη (λήγει τον Ιούνιο του 2028) αν το 2027 εκλεγεί μια κυβέρνηση που θα τον απομακρύνει από τη θέση του υπουργού Οικονομικών και, κυρίως, που θα καθιστούσε αντικειμενικά αδύνατη την παραμονή του στο Συμβούλιο των ΥΠΟΙΚ της ευρωζώνης (π.χ. λόγω απροθυμίας των εταίρων).
Η παραμονή παραιτηθέντος υπουργού Οικονομικών στο τιμόνι του Eurogroup, την οποία πέτυχε ο Ντάισελμπλουμ τo 2017, δεν είναι χαραγμένη στην πέτρα. Ο ολλανδός πρώην ΥΠΟΙΚ και νυν δήμαρχος Αϊτχόφεν παρέμεινε χάρη στην πολιτική στήριξη του Βερολίνου, καθώς είχε (το λιγότερο) άριστη συνεργασία τα προηγούμενα χρόνια με τον Βόλφγκανγκ Σόιμπλε.
Παραμένοντας στο δίλημμα των εκλογών του 2027, ο κ. Μητσοτάκης θα μπορεί να ενισχύσει τη ρητορική του «Ελλάδα 2030» λέγοντας ότι η χώρα μας διαδραματίζει πλέον ρόλο στην καρδιά της Ευρώπης. Να υποστηρίξει ακόμη ότι τυχόν επανεκλογή Πιερρακάκη για μια δεύτερη θητεία το 2028, έως τον Δεκέμβριο του 2030 (για την οποία βάσει Συνθηκών απαιτείται να είναι ΥΠΟΙΚ) θα στερεώσει την Ελλάδα κοντά στο κέντρο της σκηνής. Και φυσικά ότι μια τέτοια εξέλιξη την εγγυάται μόνο ο ίδιος (και η ΝΔ). Να πει δηλαδή έμμεσα αλλά σαφώς: εγώ ή αλλιώς… το χάος.
Με διλήμματα λειτουργεί η πολιτική. Το αν αυτό θα γίνει αποδεκτό ή θα απορριφθεί από την πλειονότητα των πολιτών ως ψευδοδίλημμα εξαρτάται από μια σειρά άλλων εξόχως σημαντικών παραγόντων, όπως αυτοί που αναφέρουν οι πολίτες στις δημοσκοπήσεις: ακρίβεια, κράτος, υγεία, διεύρυνση ανισοτήτων κ.ο.κ. Είναι μια σοβαρή συζήτηση, ίσως η πιο σοβαρή (το πόσο βιώσιμη ή τελικά εύθραυστη είναι η ενίσχυση της διεθνούς παρουσίας της χώρας όταν ο μέσος πολίτης δηλώνει ότι δεν βλέπει στην πράξη τη θέση του να βελτιώνεται), αλλά ξεχωριστή από το θέμα που εξετάζουμε.
Το στασίδι
Μένοντας στο Eurogroup: είτε είναι κανείς νεοφιλελεύθερος είτε μαρξιστής, πιστεύει δηλαδή στη θεωρία των υλικών διεργασιών που καθορίζουν το εποικοδόμημα (τους θεσμούς) ως κινητήριες δυνάμεις της Ιστορίας, αντιλαμβάνεται εύκολα τη σημασία που έχει το Eurogroup. Το πώς, δηλαδή, οι αποφάσεις για τις 20 οικονομίες του κοινού νομίσματος επηρεάζουν ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ενωση. Και από τη στιγμή που η Ελλάδα έπιασε στασίδι ως «διαιτητής» –και όχι ως «καρπαζοεισπράκτορας», όπως την περασμένη δεκαετία–, έχει την ευκαιρία να το εκμεταλλευθεί.
Οι Ρώσοι
Ενα από τα στοιχεία που βοήθησαν ώστε να επικρατήσει η υποψηφιότητα Πιερρακάκη ήταν η στάση του Βελγίου για το ζήτημα των ρωσικών κεφαλαίων, η οποία αποδυνάμωσε τον υποψήφιο της χώρας, Βίνσεντ φαν Πέτεγκεμ. Η πλειοψηφία των μελών του Eurogroup επιβράβευσε την Ελλάδα και τιμώρησε το Βέλγιο επειδή η κυβέρνησή του δεν επιτρέπει τη χρήση των «παγωμένων» κεφαλαίων για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας.
Το ζήτημα έχει κεντρική πολιτική σημασία. Με δεδομένη την απρόβλεπτη φύση του Ντόναλντ Τραμπ και την πίεση που ασκεί στην ΕΕ, οι Βρυξέλλες αναζητούν καιρό τώρα, σύμφωνα με το Reuters, τρόπους να ενισχύσουν το Κίεβο ώστε να συνεχίσει να αμύνεται έναντι της ρωσικής εισβολής «το 2026 και το 2027». Αυτό είναι ένα μόνο παράδειγμα του πώς το Eurogroup συνδέεται με τις κεντρικές αποφάσεις της ΕΕ. Και η απόδειξη ότι ο Πιερρακάκης κάθεται σε μια ηλεκτρική καρέκλα που έχει και γεωπολιτικά συμφραζόμενα.
Το κλειδί
Η κεφαλή του Eurogroup είναι ένα «κλειδί» πολύ σημαντικότερο από τη μοιρασιά των χαρτοφυλακίων των Επιτρόπων σε κάθε χώρα, το οποίο ο κ. Μητσοτάκης σκοπεύει να αξιοποιήσει – εντός και εκτός συνόρων. Αυτό εξηγεί και την ενεργοποίηση του συνόλου των επαφών της κυβέρνησης, με αιχμή τα τηλεφωνήματα του Πρωθυπουργού και του υπουργού Εξωτερικών, Γιώργου Γεραπετρίτη, σε ευρωπαϊκές πρωτεύουσες πριν από την εκλογική διαδικασία που κέρδισε η Ελλάδα την Πέμπτη (11/12) στις Βρυξέλλες.
Το ίδιο «κλειδί» κρατάει τώρα και ο κ. Πιερρακάκης, που αποδεικνύεται κάθε άλλο παρά soft παίκτης του πολιτικού παιχνιδιού. Κάτι που διαπιστώθηκε και στον ανασχηματισμό του Μαρτίου 2025, όταν ο κ. Μητσοτάκης, εν μέσω αντιδράσεων για τα Τέμπη, του πρότεινε να εκσυγχρονίσει τον ΟΣΕ αλλά εκείνος αρνήθηκε το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών. Για να αναλάβει τελικά το υπουργείο Οικονομικών (στις 15 Μαρτίου 2025) και να κερδίσει, μόλις 8 μήνες και 26 ημέρες αργότερα, την προεδρία του Eurogroup.