Στο αεροπλάνο, στο καράβι, στο λεωφορείο, στα ταξίδια γενικά, γνωρίζεσαι με κόσμο. Σχεδόν αναγκαστικά, δηλαδή, αφού κάθεστε δίπλα-δίπλα. Φίλοι μιας χρήσης, που θα έλεγε και ο Έντουαρντ Νόρτον στο Fight Club. «Χρησιμοποιείς» το συνεπιβάτη σου για να περάσει η ώρα και μετά τον ξεχνάς, αναιρώντας τις υποσχέσεις για έναν καφέ αργότερα. Για να βρεθείς από τις Βρυξέλλες στο Ρότερνταμ θέλεις λιγότερο από δύο ώρες και η παρέα στο απέναντι κάθισμα -και ειδικά το περιεχόμενο της συζήτησης- έκανε τη διαδρομή να μοιάζει πεντάλεπτη βόλτα.
Ο Σωτήρης Μανιτσάρης είναι Θεσσαλονικιός και μένει στο Παρίσι. Ένας από τους πολλούς Έλληνες στη γαλλική πρωτεύουσα, ένας από τους λίγους, όμως, που σε κάνει να τον ζηλέψεις για όσα κάνει στην καθημερινότητά του. Δεν είναι από τις περιπτώσεις που μετατρέπει το χόμπι του σε επάγγελμα, είναι από αυτούς που περνούν από τη σφαίρα της απλής διεκπεραίωσης μιας επαγγελματικής υποχρέωσης στην εκλεπτυσμένη βιομηχανία της δημιουργικότητας.
«Να σου πω κάτι; Δεν έχω καταλάβει, σχεδόν, τίποτα από όσα μου λες. Μπορείς να μου τα κάνεις πιο λιανά;» Δεν άντεξα, τον ρώτησα. «Για να το έχεις απλά στο μυαλό σου, μελετώ μουσικές χειρονομίες στη σύγχρονη μουσική και στην παραδοσιακή χειροτεχνία. Μετά, προσπαθώ να τα μοντελοποιήσω, να κάνω αυτές τις χειρονομίες κάτι το ουσιαστικό, να τις μεταφέρω από το μυαλό μου και να τις μεταδώσω με κάποιον τρόπο, να τις ανανεώσω», μου εξηγεί χαμογελώντας. Για παράδειγμα, στην αγγειοπλαστική, οι δεξιοτεχνικές χειρονομίες του καλλιτέχνη θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να συνθέσουν νότες, ως «ένα επαυξημένο μουσικό όργανο». Ουσιαστικά, ο «βιοτέχνης μετατρέπεται σε performer». Μου είπε κι άλλα, πολλά. Για τη θητεία του στο Κέντρο Ρομποτικής του MINES Paris Tech και το πώς επιχειρείται εκεί ο… εξανθρωπισμός των ρομπότ, για το πώς γίνεται η οπτική αναγνώριση ομιλίας για ασθενείς με τραχειοτομή και για το πώς καταφέρνουν αυτοί να μιλήσουν μέσω ενός υπολογιστή.
Το τραίνο έχει περάσει από το Βέλγιο στην Ολλανδία. Δεν μου περνούν από το μυαλό σκέψεις μίζερες για το εάν και πότε θα μπορέσουμε να τα δούμε όλα αυτά στα μέρη μας. Ο θαυμασμός μου για το πώς ένας νέος άνθρωπος έχει κάνει τόσα πολλά είναι τέτοιος που γεμίζει όλα τα εγκεφαλικά κύτταρα και δεν αφήνει περιθώριο για άλλες παρεμβολές. Είμαι σίγουρος ότι ακόμη κι αυτό θα μπορούσε να μου το εξηγήσει επιστημονικά, γι' αυτό και δεν του το ‘πα.
Ο Σωτήρης έμεινε, τελικά, φίλος μιας χρήσης, δεν βρεθήκαμε από τότε. Τον θυμήθηκα όταν πήρα ένα mail για να κανονίσουμε βόλτα στην παραλία της Θεσσαλονίκης. Ξέρετε, από αυτές που ακόμη και πέντε λεπτά να κρατήσουν θα είναι σαν να πέρασαν δύο ώρες, όπως η διαδρομή Βρυξέλλες-Ρότερνταμ.
Για περισσότερες πληροφορίες για το project Artimuse, το οποίο συγχρηματοδοτείται από τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας και το European Social Funding, πατήστε εδώ.