831
Πούτιν και Ερντογάν σε μια από τις συναντήσεις τους πέρυσι | CreativeProtagon / REUTERS

Η κάθοδος Πούτιν στην Τεχεράνη και ο ρόλος του Ερντογάν

Protagon Team Protagon Team 13 Ιουλίου 2022, 19:47
Πούτιν και Ερντογάν σε μια από τις συναντήσεις τους πέρυσι
|CreativeProtagon / REUTERS

Η κάθοδος Πούτιν στην Τεχεράνη και ο ρόλος του Ερντογάν

Protagon Team Protagon Team 13 Ιουλίου 2022, 19:47

Τις περίπλοκες αλλά και αλληλένδετες κινήσεις που γίνονται στη γεωπολιτική σκακιέρα φωτίζουν άθελά τους οι ΗΠΑ και η Ρωσία με τη διπλωματία τους. Ο πόλεμος δεν διαδραματίζεται μόνο στα χαρακώματα της Ουκρανίας έγραψε στο ρεπορτάζ του από το Κίεβο και ο Αντρέα Νικάστρο της Corriere della Sera. Ούτε οι πρωταγωνιστές φορούν μόνο στολές παραλλαγής. «Οι γραβάτες και τα κοστούμια παίζουν επίσης καθοριστικό ρόλο».

Τον ανταποκριτή ενέπνευσαν τα δύο ταξίδια στη Μέση Ανατολή, το εξελισσόμενο του Τζο Μπάιντεν και εκείνο που θα ακολουθήσει την επόμενη εβδομάδα, του Βλαντίμιρ Πούτιν. Μπορούμε, λοιπόν, άφοβα να προσθέσουμε στο βεστιάριο του γεωπολιτικού θιάσου και τις κελεμπίες. Οχι, δεν θα τις περιβληθούν οι πρόεδροι των ΗΠΑ και της Ρωσίας, οπωσδήποτε όμως θα τις φορούν κάποιοι από τους συνομιλητές τους – και αυτοί οι κελεμπιοφόροι κύριοι μεταξύ τους όχι μόνο δεν είναι φίλοι, αλλά ορκισμένοι εχθροί.

Στο πλαίσιο αυτό, ενδιαφέρουσα παρατήρηση του Νικάστρο είναι ότι οι επαφές του Μπάιντεν σε αυτό το ταξίδι, οι Ισραηλινοί και οι Σαουδάραβες δηλαδή, είναι μεν σύμμαχοι των Αμερικανών (διαφορετικού επιπέδου, βέβαια), ωστόσο δεν προτίθενται να εφαρμόσουν τις αντιρωσικές κυρώσεις του Λευκού Οίκου και της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Και για τον Πούτιν σχολίασε κάτι έξυπνο ο Νικάστρο, ότι η απάντησή του (στο ταξίδι Μπάιντεν) δηλώνεται με φλερτ προς τον «προαιώνιο» εχθρό του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας, δηλαδή προς το Ιράν. Αλλη μία έμπνευση του Ιταλού φώτισε την παράγραφό του: «Ο Μπάιντεν πρέπει να έχει στο πλευρό του το Ισραήλ και τη Σαουδική Αραβία, έτσι φαίνεται διατεθειμένος να ξεχάσει την κριτική του στο καθεστώς του Μπιν Σαλμάν».

Για τον Πούτιν ο δημοσιογράφος της Corriere παρατήρησε ότι φεύγει πρώτη φορά από τη Ρωσία αφ’ ότου ξεκίνησε τον πόλεμο, ενώ θεώρησε δεδομένη την αγοραπωλησία των ιρανικών drones. Εκτίμησε όμως σωστά τη γενικότερη στάση που θα κρατήσουν οι μουλάδες απέναντι στη Ρωσία: «Το αποτέλεσμα της αποστολής του Μπάιντεν είναι αυτό που θα κρίνει τι θα πράξει ο ιρανός πρόεδρος Εμπραχίμ Ραΐσι. Αν ο Λευκός Οίκος στηρίξει την αδιαλλαξία του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας απέναντι στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, τότε το Ιράν θα αγκαλιάσει τη ρωσική υπόθεση». Τα πάντα, δηλαδή, εξαρτώνται από το μέτρο, εν προκειμένω από την αυτοσυγκράτηση. Οι Ιρανοί έχουν λίγα 24ωρα καιρό ώστε να αποφασίσουν.

Σχετικώς, ο Νικάστρο θεώρησε προειδοποιητικά πυρά τα σχόλια του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών: οι Ρώσοι δήλωσαν, και μάλλον δίχως διπλωματικό τακτ, ότι «οι ΗΠΑ και οι σύμμαχοί τους κινούνται επικίνδυνα στα πρόθυρα ανοικτής στρατιωτικής αντιπαράθεσης με τη Ρωσία, κάτι που σημαίνει άμεση σύγκρουση πυρηνικών δυνάμεων». Και αυτές τις δηλώσεις πρέπει να λάβουν σοβαρά υπ’ όψιν τους στην Τεχεράνη.

Το παιχνίδι του Ερντογάν

Τα πράγματα μέχρις εδώ υπόκεινται στον κανόνα της λογικής αλληλουχίας. Ομως το ότι στις επαφές της Τεχεράνης θα συμμετάσχει και ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, πρόεδρος χώρας ΝΑΤΟϊκής, συμμάχου των Αμερικανών, η οποία προμηθεύει με drones τους Ουκρανούς, συσκοτίζει τα πράγματα. Τι είδους παιχνίδι παίζει ο «σουλτάνος»; Το σκέφτηκε μόνος του ή είναι ενεργούμενο τρίτων; Του ιταλού συντάκτη δεν του διέφυγε το αταίριαστο του πράγματος, παρ’ ότι χαρακτήρισε τον Τούρκο «πολύ δραστήριο σε όλα τα θέματα που βρίσκονται πάνω στο τραπέζι» και «πάντα έτοιμο να εκμεταλλευτεί κάποιους φακέλους».

Επισήμως, το τρίο της Τεχεράνης (Πούτιν, Ραΐσι, Ερντογάν) έχει στην ατζέντα του τη Συρία, όπου και οι τρεις έχουν κερδίσει κομμάτια από την πίτα της. Οι Ρώσοι διέσωσαν το καθεστώς του Μπασάρ αλ-Ασαντ και διατήρησαν τις μεσογειακές ναυτικές βάσεις τους επί συριακού εδάφους (λιμάνι Ταρτούς), οι Τούρκοι κατέλαβαν συροκουρδικά εδάφη, το Ιράν κράτησε ανοιχτούς τους δρόμους επικοινωνίας με τις φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές του Λιβάνου. Οι τρεις πλευρές θα μιλήσουν όμως και για το Ουκρανικό.

Κατά πάσα πιθανότητα η πώληση των «Μπαϊρακτάρ» στον Ζελένσκι δεν θα θιγεί στη συνάντηση – όχι όμως και το θέμα των ρωσικών πλοίων με το κλεμμένο ουκρανικό σιτάρι που κατεβαίνει στη Μεσόγειο μέσω Βοσπόρου. Μάλιστα την περασμένη Τρίτη οι Πούτιν και Ερντογάν είχαν τηλεφωνική επικοινωνία και συζήτησαν για τα ουκρανικά σιτάρια, έγραψε ο Νικάστρο, παρατηρώντας ότι «κάποια πρόοδος στο ζήτημα ενδέχεται να υπάρξει με την εμπλοκή αξιωματούχων του ΟΗΕ» και παρά τη λελογισμένη απαισιοδοξία του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες («Υπάρχει ακόμη πολύς δρόμος»).

Μιλώντας για «ουκρανικά σιτάρια» εννοούμε τα κανονικά ουκρανικά σιτάρια που φορτωμένα σε φορτηγά πλοία πρέπει να ξεπεράσουν τον ρωσικό αποκλεισμό και να πλεύσουν με ασφάλεια προς την Κωνσταντινούπολη. Το σχέδιο που έχει καταστρώσει ο ΟΗΕ αφορά επιθεωρήσεις αυτών των πλοίων από τους Τούρκους. Τα πολεμικά κέρδη που θα έχουν οι Ρώσοι από αυτήν την ιστορία θα είναι «κάποια μικρή ανάπαυλα από τη θαλάσσια πολιορκία». Το θέμα είναι τι θα κερδίσει ο Ερντογάν απ’ όλη αυτήν την ιστορία.

Τα ιρανικά drones

Επιστρέφοντας στο κατά τις ΗΠΑ θέμα της τριμερούς της Τεχεράνης, στην αγοραπωλησία ιρανικών drones, ας σημειωθεί ότι οι Αμερικανοί υποστηρίζουν πως οι Ρώσοι ενδιαφέρονται για την προμήθειά τους ύστερα από τις δοκιμές που πραγματοποίησαν οι Ιρανοί εναντίον σαουδαραβικών και ισραηλινών στόχων. Οι μουλάδες έχουν αναπτύξει μεγάλη γκάμα τέτοιων μέσων, μεγάλου και μικρού μεγέθους, τύπου καμικάζι, πυραυλοφόρα, μικρού, μεσαίου και μεγάλου βεληνεκούς, κ.λπ. Οι Ρώσοι, αν τα αποκτήσουν, θα δύνανται να χτυπήσουν πόλεις και στρατώνες στα μετόπισθεν και να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα στην ουκρανική αεράμυνα.

Ακολουθήστε το Protagon στο Google News